大 - thái, đại
不大 bất đại

bất đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

không nhiều, không lắm, không thường xuyên

▸ Từng từ: 不 大
伟大 vĩ đại

vĩ đại

giản thể

Từ điển phổ thông

vĩ đại, to lớn

▸ Từng từ: 伟 大
保大 bảo đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hiệu vua cuối cùng của triều Nguyễn ( 1924-1945 ).

▸ Từng từ: 保 大
偉大 vĩ đại

vĩ đại

phồn thể

Từ điển phổ thông

vĩ đại, to lớn

Từ điển trích dẫn

1. To lớn, vạm vỡ. ◇ Trần Thiên Hoa 陳天華: "Na phương trượng niên ước ngũ thập dư tuế, thân khu vĩ đại" 那方丈年約五十餘歲, 身軀偉大 (Sư tử hống 獅子吼) Vị phương trượng đó tuổi chừng hơn năm chục, thân hình vạm vỡ.
2. Cao siêu, cao cả, không phải tầm thường. ◎ Như: "vĩ đại đích nhân vật" 偉大的人物.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lớn lao.

▸ Từng từ: 偉 大
光大 quang đại

Từ điển trích dẫn

1. Quang minh chính đại.
2. Hiển dương, phát triển, làm cho rạng rỡ. ◇ Tô Thức 蘇軾: "Trẫm phương đồ nhậm cổ quăng chi thần, dĩ quang đại tổ tông chi nghiệp" 朕方圖任股肱之臣, 以光大祖宗之業 (Tặng hàn duy tam đại 贈韓維三代, Tổ bảo xu lỗ quốc công sắc 祖保樞魯國公敕) Trẫm suy tính dùng bề tôi thân tín, để mà làm cho rạng rỡ sự nghiệp tổ tông.
3. Đầy đủ, hết mức.
4. Rộng lớn, quảng đại. ◇ Hán Thư 漢書: "Hành kì sở tri, tắc quang đại hĩ" 行其所知, 則光大矣 (Đổng Trọng Thư truyện 董仲舒傳) Thật thi những sở tri của ông, quả là rộng lớn vậy.
5. Khoan dung, độ lượng.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sáng sủa rộng lớn — Chỉ việc làm ngay thẳng, không ẩn giấu gì.

▸ Từng từ: 光 大
博大 bác đại

Từ điển trích dẫn

1. Rộng lớn, quảng đại. ◇ Phương Hiếu Nhụ 方孝孺: "Thánh nhân chi đạo tuy cao thâm bác đại, nhiên kì yếu bất quá hồ tu kỉ dĩ trị nhân" 聖人之道雖高深博大, 然其要不過乎修己以治人 (Tặng Chu Lí tố tự 贈周履素序) Đạo của thánh nhân dù cao sâu rộng lớn, song chủ yếu chẳng qua là để tu thân trị nhân.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

To rộng.

▸ Từng từ: 博 大
壮大 tráng đại

tráng đại

giản thể

Từ điển phổ thông

khoẻ lên, lớn mạnh lên

▸ Từng từ: 壮 大
壯大 tráng đại

tráng đại

phồn thể

Từ điển phổ thông

khoẻ lên, lớn mạnh lên

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

To lớn. Cao lớn.

▸ Từng từ: 壯 大
大业 đại nghiệp

đại nghiệp

giản thể

Từ điển phổ thông

cơ nghiệp, nghiệp lớn

▸ Từng từ: 大 业
大举 đại cử

đại cử

giản thể

Từ điển phổ thông

một hoạt động quân sự lớn

▸ Từng từ: 大 举
大乘 đại thừa

đại thừa

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

giáo lý Đại Thừa của đạo Phật

Từ điển trích dẫn

1. "Đại thừa" 大乘(mahayana) "cỗ xe lớn", là một trong hai trường phái lớn của đạo Phật, phái kia là "Tiểu thừa" 小乘, "cỗ xe nhỏ" (hinayana). Xuất hiện trong thế kỉ thứ nhất trước Công nguyên, Tiểu thừa và Ðại thừa đều bắt nguồn từ Ðức Phật "Thích-ca Mâu-ni" 釋迦牟尼, nhưng khác nhau nơi sự quan tâm về thực hành giáo pháp. Nếu Tiểu thừa quan tâm đến sự giác ngộ của chính mình thì đại biểu của Ðại thừa mong muốn được giải thoát để cứu độ toàn thể chúng sinh.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cái xe lớn. Một tông phái Phật giáo, muốn đem giáo lí của Phật giảng cho nhiều người một lúc, như cái xe lớn chở được nhiều người.

▸ Từng từ: 大 乘
大事 đại sự

đại sự

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

1. đại sự, việc lớn
2. sự kiện chính

Từ điển trích dẫn

1. Việc quan trọng.
2. Việc tang.
3. Việc hôn nhân.
4. Việc chiến tranh.
5. Việc lớn, sự nghiệp lớn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Ngô pha hữu tư tài, đương chiêu mộ hương dũng, dữ công đồng cử đại sự" 吾頗有資財, 當招募鄉勇, 與公同舉大事 (Đệ nhất hồi) Tôi có chút của cải riêng, định chiêu mộ trai tráng trong làng, cùng ông gây dựng nên việc lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Việc lớn.

▸ Từng từ: 大 事
大人 đại nhân

đại nhân

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại nhân, người có địa vị cao

Từ điển trích dẫn

1. Tiếng tôn xưng người có đạo đức hoặc địa vị cao.
2. Tiếng gọi cha mẹ hoặc bậc tôn trưởng. ◇ Sử Kí 史記: "Cao tổ phụng ngọc chi, khởi vi Thái Thượng Hoàng thọ viết: Thủy đại nhân thường dĩ thần vô lại, bất năng trị sản nghiệp" 高祖奉玉卮, 起為太上皇壽曰: 始大人常以臣無賴, 不能治產業. (Cao tổ bổn kỉ 高祖本紀) Cao Tổ cầm chén ngọc đứng dậy chúc thọ Thái Thượng Hoàng, nói: Trước đây cha cho là tôi không ra gì, không biết làm ăn dựng nên sự nghiệp.
3. Tiếng xưng hô với nhà quyền quý hoặc quan lại.
4. Người thành niên, đối lại với trẻ con (tiểu hài 小孩).
5. Người cao lớn. ◇ Sơn hải kinh 山海經: "Đông hải chi ngoại, hữu đại nhân chi quốc" 東海之外, 有大人之國 (Đại hoang đông kinh 大荒東經) Ngoài biển Đông, có nước của người cao lớn.
6. Tiếng ngày xưa gọi người cầm đầu bộ lạc "Khất Đan" 契丹, "Tiên Ti" 鮮卑 hay "Ô Hoàn" 烏桓.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tiếng tôn xưng người quyền quý.

▸ Từng từ: 大 人
大任 đại nhiệm

Từ điển trích dẫn

1. Nhiệm vụ lớn, trọng trách. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Huyền Đức viết: Bị nhất thân an năng đương thử đại nhiệm" 備一身安能當此大任 (Đệ thập nhị hồi) Huyền Đức nói: Lưu Bị này một mình đảm đương sao nổi trọng trách ấy!

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nhận việc lớn. Công việc to lớn phải làm.

▸ Từng từ: 大 任
大众 đại chúng

đại chúng

giản thể

Từ điển phổ thông

đại chúng, quần chúng, dân chúng

▸ Từng từ: 大 众
大会 đại hội

đại hội

giản thể

Từ điển phổ thông

đại hội

▸ Từng từ: 大 会
大佐 đại tá

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Một cấp bậc sĩ quan trong quân đội, trên cấp Trung tá.

▸ Từng từ: 大 佐
大体 đại thể

đại thể

giản thể

Từ điển phổ thông

đại thể, nói chung, đại khái

▸ Từng từ: 大 体
大作 đại tác

Từ điển trích dẫn

1. Tiếng tôn xưng tác phẩm của người khác.
2. Làm việc lớn. ◇ Dịch Kinh 易經: "Lợi dụng vi đại tác, nguyên cát, vô cữu" 利用為大作, 元吉無咎 (Ích quái 益卦, Sơ cửu 初九) Lợi dụng (sự giúp đỡ của người) mà làm việc lớn, nếu làm rất phải thì không có lỗi.
3. Bùng lên, nổi lên mạnh bạo. ◇ Tam quốc diễn nghĩa: "Hốt nhiên cuồng phong đại tác, phi sa tẩu thạch" 忽然狂風大作, 飛沙走石 (Đệ thập hồi) Bỗng nhiên gió dữ nổi lên ầm ầm, cát bay đá đổ.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tiếng tôn xưng việc làm hoặc tác phẩm của người khác.

▸ Từng từ: 大 作
大使 đại sứ

đại sứ

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại sứ

Từ điển trích dẫn

1. Tên chức quan. Đời Đường "Tiết độ sứ" 節度使 phân biệt "đại sứ" 大使 và "phó đại sứ" 副大使.
2. Quan viên có địa vị cao nhất về ngoại giao, được phái đi ở tại nước có bang giao, làm đại biểu cho quốc gia mình đối với nước này.

▸ Từng từ: 大 使
大便 đại tiện

đại tiện

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại tiện, đi ỉa

Từ điển trích dẫn

1. Đi cầu, ỉa. ◇ Bắc Tề Thư 北齊書: "Vi Định Châu thứ sử, ư lâu thượng đại tiện, sử nhân tại hạ trương khẩu thừa chi" 為定州刺史, 於樓上大便, 使人在下張口承之 (An Đức Vương Diên Tông truyện 安德王延宗傳)
2. Phẩn, cứt. ◇ Tây du kí 西遊記: "Ngã hận bất đắc hốt luân thôn tha hạ đỗ, hóa tác đại tiện uy cẩu" 我恨不得囫圇吞他下肚, 化作大便喂狗 (Đệ lục thập nhất hồi).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Đi cầu, đi ỉa.

▸ Từng từ: 大 便
大儒 đại nho

Từ điển trích dẫn

1. Bậc học giả có đạo đức học vấn cực cao.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Người theo Khổng học và có sức học to rộng.

▸ Từng từ: 大 儒
大兄 đại huynh

Từ điển trích dẫn

1. Anh cả. ◇ Nhạc phủ thi tập 樂府詩集: "Đại huynh ngôn bạn phạn, đại tẩu ngôn thị mã" 大兄言辦飯, 大嫂言視馬 (Cô nhi hành 孤兒行).
2. Bằng hữu tôn xưng với nhau.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Anh lớn, anh cả.

▸ Từng từ: 大 兄
大全 đại toàn

Từ điển trích dẫn

1. Toàn bộ, tất cả. ◇ Trang Tử 莊子: "Vi phu tử chi phát ngô phú dã, ngô bất tri thiên địa chi đại toàn dã" 微夫子之發吾覆也, 吾不知天地之大全也 (Điền Tử Phương 田子方) Nếu không có phu tử (chỉ Lão Tử) mở ra chỗ che lấp của ta, thì ta không biết được cái toàn thể của Trời Đất.
2. Toàn bộ trứ tác. ◎ Như: "Chu Tử đại toàn" 朱子大全.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Trọn vẹn, không thiếu sót gì.

▸ Từng từ: 大 全
大兵 đại binh

Từ điển trích dẫn

1. Quân đội quốc gia.
2. Đạo quân lớn, binh lực hùng hậu. ◇ Chung Hội 鍾會: "Nhược thâu an đán tịch, mê nhi bất phản, đại binh nhất phóng, ngọc thạch câu toái" 若偷安旦夕, 迷而不反, 大兵一放, 玉石俱碎 (Hịch Thục văn 檄蜀文).
3. Chiến tranh lớn. ◇ Sưu Thần Kí 搜神記: "Thần viết: Tương hữu đại binh, kim từ nhữ khứ" 神曰: 將有大兵, 今辭汝去 (Quyển thập bát).
4. Ngày xưa tục gọi binh sĩ là "đại binh" 大兵.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sự trừng phạt nặng nề.

▸ Từng từ: 大 兵
大写 đại tả

đại tả

giản thể

Từ điển phổ thông

viết chữ in hoa

▸ Từng từ: 大 写
大凡 đại phàm

đại phàm

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

tất cả, hết thảy

Từ điển trích dẫn

1. ☆ Tương tự: "đại để" 大抵, "đại khái" 大概, "thông thường" 通常. ◇ Lễ Kí 禮記: "Đại phàm sanh ư thiên địa chi gian giả, giai viết mệnh" 大凡生於天地之間者, 皆曰命 (Tế pháp 祭法).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Thông thường, nói chung.

▸ Từng từ: 大 凡
大刀 đại đao

Từ điển trích dẫn

1. Cây đao lớn, một thứ binh khí thời xưa.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Con dao lớn — Cây đao lớn, một thứ binh khí thời xưa.

▸ Từng từ: 大 刀
大刑 đại hình

Từ điển trích dẫn

1. Hình phạt nặng nề, thường chỉ tử hình.
2. Hình cụ hoặc hình phạt tàn ác.

▸ Từng từ: 大 刑
大力 đại lực

đại lực

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

mãnh liệt, mạnh mẽ

▸ Từng từ: 大 力
大功 đại công

đại công

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

công lớn, công trạng cao

▸ Từng từ: 大 功
大勝 đại thắng

Từ điển trích dẫn

1. Thắng lớn, thắng lợi hoàn toàn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Trác mệnh quân sĩ vi trụ, tận giai sát chi, lược phụ nữ tài vật, trang tải xa thượng, huyền đầu thiên dư khỏa ư xa hạ, liên chẩn hoàn đô, dương ngôn sát tặc đại thắng" 卓命軍士圍住, 盡皆殺之, 掠婦女財物, 裝載車上, 懸頭千餘顆於車下, 連軫還都, 揚言殺賊大勝 (Đệ tứ hồi) (Đổng) Trác sai quân vây cả lại, rồi giết sạch, cướp đàn bà con gái và của cải, chất đầy xe, treo hơn một nghìn đầu lâu ở dưới xe, nối đuôi nhau kéo về kinh đô, nói phao lên rằng đi đánh giặc thắng trận.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hơn xa — Hơn quân địch trong một trận đánh to lớn.

▸ Từng từ: 大 勝
大半 đại bán

Từ điển trích dẫn

1. Quá nửa, đa số. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Trịnh Thái, Lư Thực giai khí quan nhi khứ. Triều đình đại thần, khứ giả đại bán" 鄭泰, 盧植皆棄官而去. 朝廷大臣, 去者大半 (Đệ tam hồi) Trịnh Thái, Lư Thực đều bỏ quan mà đi. Các quan đại thần trong triều cũng bỏ đi quá nửa. ☆ Tương tự: "thái bán" 泰半.
2. Đại khái.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Quá nửa. Đa số.

▸ Từng từ: 大 半
大南 đại nam

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên nước Việt Nam dưới đời Nguyễn.

▸ Từng từ: 大 南
大厅 đại sảnh

đại sảnh

giản thể

Từ điển phổ thông

đại sảnh, phòng lớn

▸ Từng từ: 大 厅
大厦 đại hạ

đại hạ

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

dinh thự, lâu đài

▸ Từng từ: 大 厦
大去 đại khứ

Từ điển trích dẫn

1. Đi luôn không về. ◇ Tả truyện 左傳: "Kỉ Hầu đại khứ kì quốc" 紀侯大去其國 (Trang Công tứ niên 莊公四年) Kỉ Hầu bỏ nước đi luôn không về.
2. Chết. ☆ Tương tự: "khứ thế" 去世. ◎ Như: "tha nhân bệnh nhập cao hoang, tự giác đại khứ chi kì bất viễn, sở dĩ trảo liễu luật sư định hạ di chúc" 他因病入膏肓, 自覺大去之期不遠, 所以找了律師定下遺囑.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Đi luôn không về — Chỉ sự chết.

▸ Từng từ: 大 去
大同 đại đồng

Từ điển trích dẫn

1. Đời thịnh trị, hoàn toàn hòa bình an lạc. Bốn biển một nhà, không phân biệt màu da hay quốc tịch, công cộng, như nhau cả. ◎ Như: "thế giới đại đồng" 世界大同.
2. Trời đất, vạn vật hợp với người làm một, gọi là "đại đồng" 大同.
3. Phần lớn tương đồng. ◇ Hán Thư 漢書: "Tuy pha dị ngôn, nhiên đại đồng, tự tương hiểu tri dã" 雖頗異言, 然大同, 自相曉知也 (Đại Uyển quốc truyện 大宛國傳) Mặc dù có lẫn tiếng lạ, chung chung tương đồng, thông hiểu lẫn nhau.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chỉ chung một quy mô lớn lao, chỉ cuộc sống lí tưởng của con người, không còn phân biệt quốc gia, chủng tộc, giai cấp v.v….

▸ Từng từ: 大 同
大名 đại danh

Từ điển trích dẫn

1. Danh dự lớn lao. ◇ Sử Kí 史記: "Thả tráng sĩ bất tử tức dĩ, tử tức cử đại danh nhĩ, vương hầu tướng tướng ninh hữu chủng hồ?" 且壯士不死即已, 死即舉大名耳, 王侯將相寧有種乎 (Trần Thiệp thế gia 陳涉世家) Vả chăng đã là tráng sĩ, không chết thì thôi, chứ chết thì phải chết cho đại sự, vương hầu, tướng, tướng, há cứ phải là con dòng cháu giống.
2. Tiếng tôn xưng người. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Giá nhất trận sát đắc Giang Nam nhân nhân hại phạ, văn Trương Liêu đại danh, tiểu nhi dã bất cảm dạ đề" 這一陣殺得江南人人害怕, 聞張遼大名, 小兒也不敢夜啼 (Đệ lục thập thất hồi) Trận đánh giết này, người Giang Nam ai ai cũng khiếp sợ, trẻ con nghe đến đại danh Trương Liêu cũng không dám khóc đêm.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tiếng tăm lớn lao — Tiếng tôn xưng người mình mới gặp lần đầu.

▸ Từng từ: 大 名
大哥 đại ca

Từ điển trích dẫn

1. Anh cả. § Chỉ người anh lớn tuổi nhất trong các anh chị em. ◇ Nhi nữ anh hùng truyện 兒女英雄傳: "Giá vị An lão da bổn thị đệ huynh lưỡng cá, đại ca tảo niên khứ thế" 這位安老爺本是弟兄兩個, 大哥早年去世 (Đệ nhất hồi).
2. Tiếng tôn xưng người đàn ông tuổi xấp xỉ với mình. ◇ Thủy hử truyện 水滸傳: "Na đại hán xoa thủ đạo: Cảm mông nhị vị đại ca cứu liễu tiểu nhân chi họa" 那大漢叉手道: 感蒙二位大哥救了小人之禍 (Đệ tứ tứ hồi).
3. Tiếng gọi con trai lớn tuổi nhất. ◇ Chu Mật 周密: "Quan gia khước tiến ngự thư chân thảo "Thiên tự văn", thái thượng khán liễu thậm hỉ, vân: Đại ca cận nhật bút lực thậm tiến" 官家卻進御書真草"千字文", 太上看了甚喜, 云: 大哥近日筆力甚進 (Vũ lâm cựu sự 武林舊事, Can thuần phụng thân 乾淳奉親) .
4. Tiếng vợ xưng chồng. ◇ Thủy hử truyện 水滸傳: "Vũ Đại khiếu nhất thanh: "Đại tẩu khai môn." Chỉ kiến lô liêm khởi xử, nhất cá phụ nhân xuất đáo liêm tử hạ ứng đạo: "Đại ca, chẩm địa bán tảo tiện quy?"" 武大叫一聲: 大嫂開門. 只見蘆簾起處, 一個婦人出到簾子下應道: 大哥, 怎地半早便歸? (Đệ nhị tam hồi) Vũ Đại gọi: " Đại tẩu mở cửa". Thì thấy rèm mở lên, một người đàn bà bước ra nói: "Sao anh đã về sớm thế?"

▸ Từng từ: 大 哥
大哲 đại triết

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hiểu biết rất sâu rộng về mọi vấn đề.

▸ Từng từ: 大 哲
大商 đại thương

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Việc buôn bán lớn. Cũng gọi là Đại thương nghiệp. Người buôn bán lớn là Đại thương gia.

▸ Từng từ: 大 商
大喜 đại hỉ

đại hỉ

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

niềm vui lớn

▸ Từng từ: 大 喜
大喪 đại tang

Từ điển trích dẫn

1. Tang lễ của thiên tử, hoàng hậu hoặc thế tử.
2. Việc tang do cha mẹ chết. ◇ Quốc ngữ 國語: "Phụ mẫu tử vi đại tang" 父母死為大喪 (Tấn ngữ nhị 晉語二) Cha mẹ chết là đại tang.
3. Nước mất mà thân bị giết.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cha mẹ chết. Các tang khác là Tiểu tang.

▸ Từng từ: 大 喪
大器 đại khí

Từ điển trích dẫn

1. Thiên đạo, trời. ◇ Khổng Dĩnh Đạt 孔穎達: "Đại khí, vị thiên dã" 大器, 謂天也 (Chánh nghĩa 正義) Đại khí, tức là trời vậy.
2. Bảo vật.
3. Tài năng, chí khí rất lớn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Kim công uẩn đại tài, bão đại khí, tự dục tỉ ư Quản, Nhạc, hà nãi cường dục nghịch thiên lí, bội nhân tình nhi hành sự da" 今公蘊大才, 抱大器, 自欲比於管, 樂, 何乃強欲逆天理, 背人情而行事耶 (Đệ cửu thập tam hồi) Nay ông cậy tài to, ôm chí lớn, tự ví mình với Quản, Nhạc, sao lại muốn nghịch lẽ trời, trái tình người mà làm thế ru?

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Đồ vật quý — Chỉ người tài.

▸ Từng từ: 大 器
大地 đại địa

Từ điển trích dẫn

1. Khắp mặt đất. ★ Tương phản: "thiên không" 天空. ◇ Tây du kí 西遊記: "Hắc vụ âm mai đại địa hôn" 黑霧陰霾大地昏 (Đệ tam hồi) Sương mù đen, khói bụi mịt mùng, khắp mặt đất u ám.

▸ Từng từ: 大 地
大型 đại hình

đại hình

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

hình phóng to, ảnh phóng đại

Từ điển trích dẫn

1. Hình trạng hoặc quy mô to lớn.

▸ Từng từ: 大 型
大塊 đại khối

Từ điển trích dẫn

1. Miếng lớn, khối lớn.
2. Trời đất, vũ trụ. ◇ Đào Uyên Minh 陶淵明: "Mang mang đại khối, du du cao mân" 茫茫大塊, 悠悠高旻 (Tự tế văn 自祭文) Mênh mông vũ trụ, thăm thẳm trời cao.

▸ Từng từ: 大 塊
大多 đại đa

đại đa

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

phần lớn, phần nhiều, đa số

▸ Từng từ: 大 多
大夫 đại phu

đại phu

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

bác sĩ, thầy thuốc

Từ điển trích dẫn

1. Chức quan lớn, thời cổ Trung Hoa. ◎ Như: "Ngự sử đại phu" 御史大夫, "Quang lộc đại phu" 光祿大夫.
2. Dưới triều Tống, tiếng tôn xưng người có một tài nghệ, một thuật gì rất đặc thù.
3. Họ kép ("phức tính" 複姓). ◎ Như: thời Hán có "Đại Phu Đãn" 大夫但.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chức quan lớn, thời cổ Trung Hoa.

▸ Từng từ: 大 夫
大娘 đại nương

đại nương

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

cô ruột

Từ điển trích dẫn

1. Con thứ gọi "đích mẫu" 嫡母 (vợ cả của cha) là "đại nương" 大娘.
2. Tiếng tôn xưng vợ của bậc niên trưởng.
3. Phương ngôn Bắc Trung quốc gọi "bá mẫu" 伯母 là "đại nương" 大娘.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tiếng gọi người vợ lớn — Tiếng gọi người đàn bà có chồng.

▸ Từng từ: 大 娘
大字 đại tự

Từ điển trích dẫn

1. Thông thường, chữ viết cao từ một tấc trở lên gọi là "đại tự" 大字, tiếng để phân biệt với "tiểu tự" 小字.
2. Phiếm chỉ tiếng phổ thông. ◎ Như: "đại tự thức bất đắc kỉ cá" 大字識不得幾個 không biết một chữ nghĩa nào cả.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chữ lớn.

▸ Từng từ: 大 字
大学 đại học

đại học

giản thể

Từ điển phổ thông

trường đại học, cấp đại học

▸ Từng từ: 大 学
大學 đại học

đại học

phồn thể

Từ điển phổ thông

trường đại học, cấp đại học

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cái học của người lớn — Bậc học cao dành cho người lớn, ở trên bậc Trung học — Tên một bộ sách trong Tứ thư.

▸ Từng từ: 大 學
大宛 đại uyên

Từ điển trích dẫn

1. Tên một nước ở "Tây Vực" 西域 đời nhà Hán. § Nay là một ấp của "Ô Tư Biệt Khắc cộng hòa quốc" 烏茲別克共和國 (Republic of Uzbekistan).
2. Nhân ngựa sản sinh ở nước "Đại Uyên" 大宛 rất nổi tiếng, nên sau gọi tuấn mã là "đại uyên". ◇ Bạch Hành Giản 白行簡: "Thực khoảnh, hữu nhất nhân khống đại uyên hãn lưu trì chí" 食頃, 有一人控大宛, 汗流馳至 (Lí Oa truyện 李娃傳).

▸ Từng từ: 大 宛
大家 đại gia

đại gia

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

1. người có thế lực
2. mọi người

Từ điển trích dẫn

1. Nhà quyền quý, thế gia vọng tộc.
2. Bậc chuyên gia, tác gia nổi tiếng. ◎ Như: "Đường Tống bát đại gia" 唐宋八大家.
3. Mọi người. ◎ Như: "đại gia cật liễu" 大家吃了 mọi người ăn uống xong.
4. Tiếng tôn xưng phụ nữ. ◎ Như: "Ban Chiêu" 班昭, vợ của Tào Thế Húc 曹世叔 được tôn là "Tào đại gia" 曹大家.
5. Đày tớ gọi chủ nhân là "đại gia" 大家.
6. Vợ gọi mẹ chồng là "đại gia" 大家.
7. Tiếng xưng hô của cận thần hoặc hậu phi đối với hoàng đế.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nhà quyền quý — Bậc học giả nổi tiếng.

▸ Từng từ: 大 家
大寒 đại hàn

Từ điển trích dẫn

1. Cực lạnh, khốc hàn. ◇ Ngô Tử 吳子: "Nhất viết tật phong đại hàn, tảo hưng ngụ thiên, phẫu băng tế thủy, bất đạn gian nan" 一曰疾風大寒, 早興寤遷, 剖冰濟水, 不憚艱難 (Liệu địch 料敵) (Trong tám phép liệu địch) điều thứ nhất là: gió mạnh cực lạnh, thức dậy sớm mà vừa ngủ đã phải dời chỗ, chặt băng qua sông, chẳng ngại gian nan.
2. Tiết thứ nhất trong 24 tiết khí, vào ngày 20 hoặc 21 tháng giêng dương lịch, trời rất lạnh.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rất lạnh. Rét lắm — Tên thời tiết, vào khoảng 20 hoặc 21 tháng Giêng dương lịch, trời rét lắm.

▸ Từng từ: 大 寒
大寫 đại tả

đại tả

phồn thể

Từ điển phổ thông

viết chữ in hoa

▸ Từng từ: 大 寫
大将 đại tướng

đại tướng

giản thể

Từ điển phổ thông

chức đại tướng trong quân đội

▸ Từng từ: 大 将
大將 đại tướng

đại tướng

phồn thể

Từ điển phổ thông

chức đại tướng trong quân đội

Từ điển trích dẫn

1. Tên chức quan. Ngày xưa, đứng trên các tướng quân.
2. Phiếm chỉ một viên tướng cao cấp. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Đương đầu nhất viên đại tướng, nãi thị Vu Cấm" 當頭一員大將, 乃是于禁 (Đệ thập nhất hồi) Cầm đầu là Vu Cấm, một viên tướng cao cấp.
3. Người có phong độ tài cán trọng yếu trong một đoàn đội thể thao, nghệ thuật, v.v.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Vị tướng chỉ huy nhiều cách quân — Cấp bậc cao thứ nhì, sau Thống tướng, trong hàng sĩ quan.

▸ Từng từ: 大 將
大尉 đại úy

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Một cấp bậc của sĩ quan trong quân đội, trên cấp Trung úy.

▸ Từng từ: 大 尉
大小 đại tiểu

đại tiểu

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

kích thước, kích cỡ

▸ Từng từ: 大 小
大尽 đại tận

đại tận

giản thể

Từ điển phổ thông

tháng đủ (30 ngày)

▸ Từng từ: 大 尽
大局 đại cục

đại cục

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

tình thế chung, tình hình chung

Từ điển trích dẫn

1. Vốn chỉ hình thế chung trên bàn cờ. Sau tỉ dụ tình thế toàn thể cục diện. ◇ Văn minh tiểu sử 文明小史: "Lão đệ! Nhĩ kí hảo ngã nhất cú thoại, dĩ ngu huynh sở kiến, ngã môn Trung Quốc đại cục, tương lai hữu đắc phản phúc lí" 老弟! 你記好我一句話, 以愚兄所見, 我們中國大局, 將來有得反覆哩 (Đệ nhất hồi).
2. ☆ Tương tự: "đại thế" 大勢, "cục thế" 局勢, "hình thế" 形勢.
3. ★ Tương phản: "tiểu cục" 小局.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tình hình chung, tổng quát — Việc lớn.

▸ Từng từ: 大 局
大师 đại sư

đại sư

giản thể

Từ điển phổ thông

ông thầy, thầy giáo

▸ Từng từ: 大 师
大帝 đại đế

Từ điển trích dẫn

1. Trời. § Cũng nói "thiên đế" 天帝.
2. Vua lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Ông vua của một nước lớn, hùng mạnh.

▸ Từng từ: 大 帝
大師 đại sư

đại sư

phồn thể

Từ điển phổ thông

ông thầy, thầy giáo

Từ điển trích dẫn

1. Tiếng tôn xưng hòa thượng, cao tăng.
2. Bậc học giả, nhà nghệ thuật có tài lớn. ◎ Như: "quốc họa đại sư" 國畫大師. ☆ Tương tự: "đại gia" 大家, "chuyên gia" 專家.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tiếng tôn xưng ông thầy — Tiếng tôn xưng vị cao tăng.

▸ Từng từ: 大 師
大底 đại để

Từ điển trích dẫn

1. Đại khái, tóm lại. ◇ Sử Kí 史記: "Tự thị dĩ hậu, nội sủng bế thần đại để ngoại thích chi gia" 自是以後, 內寵嬖臣大底外戚之家 (Nịnh Hạnh truyện 佞幸傳).

▸ Từng từ: 大 底
大度 đại độ

Từ điển trích dẫn

1. Độ lượng rộng lớn. ◇ Phương Hiếu Nhụ 方孝孺: "Thiên hạ chi sự thành ư đại độ chi quân tử, nhi bại ư tư trí chi tiểu nhân" 天下之事成於大度之君子, 而敗於私智之小人 (Trịnh Linh Công 鄭靈公, Chi nhất).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lòng dạ rộng rãi.

▸ Từng từ: 大 度
大廈 đại hạ

đại hạ

phồn thể

Từ điển phổ thông

dinh thự, lâu đài

▸ Từng từ: 大 廈
大廳 đại sảnh

đại sảnh

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại sảnh, phòng lớn

▸ Từng từ: 大 廳
大德 đại đức

Từ điển trích dẫn

1. Đức độ cao đẹp.
2. Đại tiết, việc lớn. ◇ Luận Ngữ 論語: "Đại đức bất du nhàn, tiểu đức xuất nhập khả dã" (Tử Trương 子張) 大德不踰閑, 小德出入可也 Không được vượt qua đại tiết, còn tiểu tiết thì tùy tiện, ở trong phạm vi hay ra ngoài cũng được.
3. Cao tăng.
4. Đức hiếu sinh của trời đất. ◇ Dịch Kinh 易經: "Thiên địa chi đại đức viết sinh" 天地之大德曰生 (Hệ từ hạ 繫辭下) Đức lớn của trời đất là sinh.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cái đức lớn của trời đất — Nết tốt lớn lao, chỉ sự giác ngộ của Phật — Trong mộng tỉnh dậy.

▸ Từng từ: 大 德
大志 đại chí

đại chí

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

chí lớn, có chí hướng

▸ Từng từ: 大 志
大怒 đại nộ

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Giận lắm.

▸ Từng từ: 大 怒
大恩 đại ân

Từ điển trích dẫn

1. Ơn huệ lớn lao. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Thái sư nhược tựu thử cơ hội, dĩ Thiền tứ Bố, Bố cảm đại ân, tất dĩ tử báo thái sư" 太師若就此機會, 以蟬賜布, 布感大恩, 必以死報太師 (Đệ cửu hồi) Nếu thái sư nhân dịp này đem (Điêu) Thuyền cho Bố, chắc Bố cảm ơn huệ lớn, tất lấy cái chết báo đáp thái sư.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Ơn huệ lớn lao. Cũng như Hồng ân.

▸ Từng từ: 大 恩
大悟 đại ngộ

Từ điển trích dẫn

1. Tỉnh ngộ triệt để. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Duệ đại ngộ viết: Khanh ngôn thị dã. Tự thử dũ gia kính trọng" 叡大悟曰: 卿言是也. 自此愈加敬重 (Đệ cửu thập cửu hồi) Duệ tỉnh ngộ nói: Khanh nói phải lắm. Từ đó càng thêm kính trọng.
2. Chỉ sự giác ngộ thâm sâu, được dùng để phân biệt với những kinh nghiệm "kiến tính" 見性 ban sơ, mặc dù bản tính của cả hai vốn chỉ là một. Những thành phần chính của "đại ngộ triệt để" 大悟徹底: chứng ngộ được sự trống rỗng, tính Không của vạn vật; sự tiêu hủy của tất cả những khái niệm nhị nguyên; sự trực nhận rằng: toàn thể vũ trụ và bản thể chính là một không hai, Sắc tức là Không; sự đoạn diệt của khái niệm Ta (Ngã).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hiểu thật thông suốt.

▸ Từng từ: 大 悟
大意 đại ý

đại ý

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại ý, ý chính

▸ Từng từ: 大 意
大慶 đại khánh

Từ điển trích dẫn

1. Việc có thể làm lễ mừng long trọng.
2. Chỉ lễ quốc khánh.
3. Tiếng tôn kính để chỉ lễ sinh nhật. ◎ Như: "cửu thập đại khánh" 九十大慶 lễ sinh nhật chín mươi tuổi.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lễ mừng lớn.

▸ Từng từ: 大 慶
大成 đại thành

Từ điển trích dẫn

1. Ngày xưa, mỗi lần nhạc thay đổi điệu gọi là "nhất thành" 一成, chín lần thay đổi thì xong bản nhạc, gọi là "đại thành" 大成. Về sau, công trình thâu thập học thuyết hoặc chủ trương của tiền nhân cho có hệ thống gọi là "đại thành" 大成. ◎ Như: "Khổng Tử tập đại thành" 孔子集大成.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Làm nên cái to lớn.

▸ Từng từ: 大 成
大戰 đại chiến

Từ điển trích dẫn

1. Chiến tranh lớn, chiến tranh đại quy mô. ◎ Như: "đệ nhất thứ thế giới đại chiến" 第一次世界大戰 thế giới đại chiến lần thứ nhất.
2. Đánh nhau dữ dội. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Thị thì Tào Tháo tự cân Hoàng Phủ Tung thảo Trương Lương, đại chiến ư Khúc Dương" 是時曹操自跟皇甫嵩討張梁, 大戰於曲陽 (Đệ nhị hồi) Bấy giờ Tào Tháo đương theo Hoàng Phủ Tung đánh Trương Lương, (hai bên) đánh nhau kịch liệt ở Khúc Dương.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cuộc đánh nhau lớn — Cuộc chiến tranh lớn, có nhiều nước tham dự.

▸ Từng từ: 大 戰
大才 đại tài

Từ điển trích dẫn

1. Người có tài lớn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Ngưỡng vọng tiên sanh nhân từ trung nghĩa, khái nhiên triển Lữ Vọng chi đại tài, thi Tử Phòng chi hồng lược, thiên hạ hạnh thậm" 仰望先生仁慈忠義, 慨然展呂望之大才, 施子房之鴻略, 天下幸甚 (Đệ tam thập thất hồi) Mong ngóng tiên sinh mở lòng nhân từ trung nghĩa, cảm khái trổ tài cao của Lã Vọng, thi thố hết mưu lược lớn của Tử Phòng, thì thiên hạ may lắm.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rất giỏi.

▸ Từng từ: 大 才
大抵 đại để

đại để

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại để, đại thể, bao quát

Từ điển trích dẫn

1. Tổng quát, đại khái, nói chung. § Cũng viết là "đại để" 大氐. ☆ Tương tự: "đại khái" 大概, "đại trí" 大致, "đại ước" 大約, "ước lược" 約略. ◇ Sử Kí 史記: ""Thi" tam bách thiên, đại để hiền thánh phát phẫn chi sở vi tác dã" 詩三百篇, 大抵賢聖發憤之所為作也 (Thái sử công tự tự 太史公自序).
2. Chủ yếu, đại yếu. ◇ Nhan thị gia huấn 顏氏家訓: "Tục chi báng giả, đại để hữu ngũ" 俗之謗者, 大抵有五 (Quy tâm 歸心).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nói chung. Tổng quát những nét lớn.

▸ Từng từ: 大 抵
大授 đại thụ

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Trao cho việc lớn. Hát nói của Cao Bá Quát: » Muốn đại thụ hẳn dìm cho lúng túng «.

▸ Từng từ: 大 授
大斂 đại liệm

Từ điển trích dẫn

1. Nhập quan là "đại liệm" 大斂, thay áo cho người chết là "tiểu liệm" 小斂. § Cũng viết là "đại liệm" 大殮.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Dùng vải bó thi hài người chết lần thứ nhì rồi cho vào áo quan ( phân biệt với Tiểu la là bó thi hài người chết lần đầu mà chưa nhập quan ).

▸ Từng từ: 大 斂
大方 đại phương

đại phương

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

rộng lượng, hào phóng

Từ điển trích dẫn

1. Hình vuông cực lớn. ◇ Đạo Đức Kinh 道德經: "Đại phương vô ngung, đại khí vãn thành, đại âm hi thanh" 大方無隅, 大器晚成, 大音稀聲 (Chương 41) Hình vuông cực lớn không có góc, khí cụ cực lớn muộn hoàn thành, âm thanh cực lớn ít tiếng.
2. Chỉ đại địa.
3. Đại đạo, thường đạo. ◇ Hàn Dũ 韓愈: "Kì trung dã tận trí quân chi đại phương, kì ngôn dã đạt vi chánh chi yếu đạo" 其忠也盡致君之大方, 其言也達為政之要道 (Thuận Tông thật lục nhị 順宗實錄二).
4. Người có kiến thức rộng hoặc chuyên trường. ◇ Lỗ Tấn 魯迅: "Tha môn thuyết niên khinh nhân tác phẩm ấu trĩ, di tiếu đại phương" 他們說年輕人作品幼稚, 貽笑大方 (Tam nhàn tập 三閑集, Vô thanh đích Trung Quốc 無聲的中國).
5. Phép tắc, phương pháp cơ bản.
6. Đại lược, đại khái.
7. Không tục khí, không câu thúc. ◇ Tào Ngu 曹禺: "Tha cử động hoạt bát, thuyết thoại ngận đại phương, sảng khoái, khước ngận hữu phân thốn" 他舉動活潑, 說話很大方, 爽快, 卻很有分寸 (Lôi vũ 雷雨, Đệ nhất mạc).
8. Không bủn xỉn, lận sắc (đối với tiền của). ◇ Nho lâm ngoại sử 儒林外史: "Tiện thị môn hạ tòng bất tằng kiến quá tượng Đỗ thiếu da giá đại phương cử động đích nhân" 便是門下從不曾見過像杜少爺這大方舉動的人 (Đệ tam nhất hồi).
9. (Trung y) Tễ thuốc nhiều vị thuốc hoặc lượng lớn.
10. Tên lá trà (vùng An Huy).
11. Tên biên chế của quân khởi nghĩa Hoàng Cân đời Hán mạt.

▸ Từng từ: 大 方
大旱 đại hạn

Từ điển trích dẫn

1. Nắng to, lâu không mưa.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nắng to. Lâu không mưa.

▸ Từng từ: 大 旱
大智 đại trí

Từ điển trích dẫn

1. Hiểu biết sâu xa, trí tuệ cực cao.
2. Người có trí tuệ, hiểu biết sâu xa.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hiểu biết rất rộng lớn. Sự hiểu biết to lớn sâu xa.

▸ Từng từ: 大 智
大暑 đại thử

Từ điển trích dẫn

1. Khí trời rất nóng. ◇ San hải kinh 山海經: "Viên hữu đại thử, bất khả dĩ vãng" 爰有大暑, 不可以往 (Đại hoang tây kinh 大荒西經).
2. Tiết ngày 23 hoặc 24 tháng 7 dương lịch, trời nắng lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nắng to — Tên thời tiết, vào khoảng 23 hoặc 24 tháng 7 dương lịch, thường có nắng to.

▸ Từng từ: 大 暑
大會 đại hội

đại hội

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại hội

Từ điển trích dẫn

1. Cuộc họp mặt lớn.
2. Kế sách lớn, đại kế. ◇ Lưu Hướng 劉向: "Túc mễ, nhân chi thượng thực, nại hà kì dĩ dưỡng điểu, thả nhĩ tri tiểu kế bất tri đại hội" 粟米, 人之上食, 奈何其以養鳥, 且爾知小計不知大會 (Tân tự 新序, Thứ xa 刺奢) Thóc gạo, thức ăn chính của người, sao lại đem nuôi chim, thế là ngươi biết kế sách nhỏ mà không biết kế sách lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cuộc họp mặt lớn, gồm đông người dự.

▸ Từng từ: 大 會
大月 đại nguyệt

Từ điển trích dẫn

1. Tháng âm lịch đủ có 30 ngày hoặc tháng dương lịch có 31 ngày gọi là "đại nguyệt" 大月.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tháng âm lịch đủ, có 30 ngày. Trái với Tiểu nguyệt là tháng thiếu, chỉ có 29 ngày.

▸ Từng từ: 大 月
大权 đại quyền

đại quyền

giản thể

Từ điển phổ thông

quyền lực lớn, uy quyền

▸ Từng từ: 大 权
大業 đại nghiệp

đại nghiệp

phồn thể

Từ điển phổ thông

cơ nghiệp, nghiệp lớn

Từ điển trích dẫn

1. Sự nghiệp to lớn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Tiến túc dĩ thắng địch, thối túc dĩ kiên thủ, cố tuy hữu khốn, chung tế đại nghiệp" 進足以勝敵, 退足以堅守, 故雖有困, 終濟大業 (Đệ thập nhị hồi) Tiến lên thì đánh được giặc, lui về thì giữ được thành, cho nên tuy có lúc nguy khốn, sau cùng vẫn làm nên nghiệp lớn.
2. Học nghiệp cao thâm.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Công việc lớn lao.

▸ Từng từ: 大 業
大概 đại khái

đại khái

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại khái, khái quát, chung chung

Từ điển trích dẫn

1. Khái quát, đại thể, sơ lược, sơ qua. ☆ Tương tự: "đại để" 大抵, "ước lược" 約略. ◇ Hồng Lâu Mộng 紅樓夢: "Đại khái điểm liễu nhất điểm sổ mục đan sách, vấn liễu Lai Thăng tức phụ kỉ cú thoại, tiện tọa xa hồi gia" 大概點了一點數目單冊, 問了來昇媳婦幾句話, 便坐車回家 (Đệ thập tứ hồi) Kiểm điểm sơ qua sổ sách xong, hỏi vợ Lai Thăng mấy câu, rồi lên xe về nhà.
2. Khoảng, chừng (không chính xác). ◎ Như: "tha đại khái hữu ngũ thập tuế" 他大概有五十歲 ông ấy khoảng năm mươi tuổi.
3. Rất có thể, có lẽ. ◎ Như: "thính khẩu âm, tha đại khái thị Quảng Đông nhân" 聽口音, 他大概是廣東人 nghe giọng nói, có lẽ anh ấy là người Quảng Đông.
4. Thông thường, phổ thông.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nói chung về toàn thể. Như Đại để 大抵.

▸ Từng từ: 大 概
大樹 đại thụ

Từ điển trích dẫn

1. Chỉ tướng quân "Phùng Dị" 馮異 thời Đông Hán. ◇ Hậu Hán Thư 後漢書: "Mỗi sở chỉ xá, chư tướng tịnh tọa luận công, Dị thường độc bình thụ hạ, quân trung hiệu viết "Đại thụ tướng quân"" 每所止舍, 諸將並坐論功, 異常獨屏樹下, 軍中號曰"大樹將軍" (Phùng Dị truyện 馮異傳).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cây lớn, sống lâu năm — Chỉ người để cho mình nhờ cậy.

▸ Từng từ: 大 樹
大權 đại quyền

đại quyền

phồn thể

Từ điển phổ thông

quyền lực lớn, uy quyền

▸ Từng từ: 大 權
大歸 đại quy

Từ điển trích dẫn

1. Đàn bà bị chồng đuổi về nhà cha mẹ luôn gọi là "đại quy" 大歸. ◇ Tả truyện 左傳: "Phu nhân Khương Thị quy vu Tề, đại quy dã" 夫人姜氏歸于齊, 大歸也 (Văn Công thập bát niên 文公十八年) Phu nhân Khương Thị đi về nước Tề, bị chồng bỏ luôn vậy.
2. Chết. ◇ Cố Huống 顧况: "Tiên sanh đại quy" 先生大歸 (Tế Lí viên ngoại văn 祭李員外文) Tiên sinh quy tiên.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Về luôn, không trở lại nữa, chỉ người đàn bà bị chồng đuổi về nhà cha mẹ luôn, không cho trở lại nữa.

▸ Từng từ: 大 歸
大气 đại khí

đại khí

giản thể

Từ điển phổ thông

khí quyển

▸ Từng từ: 大 气
大氣 đại khí

đại khí

phồn thể

Từ điển phổ thông

khí quyển

▸ Từng từ: 大 氣
大法 đại pháp

Từ điển trích dẫn

1. Phép tắc cơ bản.
2. Pháp luật cơ bản của một quốc gia dân chủ, tức "hiến pháp" 憲法.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Phép lớn, chỉ phép Phật. Cho nên cũng gọi Phật là Đại pháp vương.

▸ Từng từ: 大 法
大洋 đại dương

Từ điển trích dẫn

1. Trên mặt địa cầu có năm biển lớn. ◎ Như: "Thái Bình dương" 太平洋, "Đại Tây dương" 大西洋.
2. Ngày xưa một nguyên tiền (ngân tệ) gọi là "đại dương" 大洋.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Biển lớn. Trái đất chỉ có năm biển lớn, gọi là Ngũ đại dương.

▸ Từng từ: 大 洋
大活 đại hoạt

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Kẻ rất gian xảo độc ác.

▸ Từng từ: 大 活
大浪 đại lãng

đại lãng

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

sóng cả, sóng lớn

▸ Từng từ: 大 浪
大海 đại hải

Từ điển trích dẫn

1. Biển lớn.
2. Bát lớn hoặc chén rượu lớn. ◇ Hồng Lâu Mộng 紅樓夢: "Tiết Bàn chấp hồ, Bảo Ngọc bả trản, châm liễu lưỡng đại hải" 薛蟠執壺, 寶玉把盞, 斟了兩大海 (Đệ nhị thập lục hồi) Tiết Bàn nắm bầu, Bảo Ngọc cầm bát, rót đầy hai chén lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Biển lớn.

▸ Từng từ: 大 海
大漠 đại mạc

Từ điển trích dẫn

1. Sa mạc lớn ở Mông Cổ. § Tiếng Mông cổ gọi là "qua bích" 戈壁.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Vùng đất hoang cực lớn không cây cối, tức sa mạc lớn.

▸ Từng từ: 大 漠
大漢 đại hán

Từ điển trích dẫn

1. Tiếng tôn xưng triều đại nhà Hán hoặc Hán tộc Trung Quốc.
2. Người đàn ông cao lớn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Chánh ẩm gian, kiến nhất đại hán, thôi trứ nhất lượng xa tử, đáo điếm thủ hiết liễu" 正飲間, 見一大漢, 推着一輛車子, 到店首歇了 (Đệ nhất hồi) Đương đánh chén, thấy một người cao lớn, đẩy một cỗ xe đến cửa tiệm nghỉ chân.
3. Người làm công.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Người đàn ông cao lớn.

▸ Từng từ: 大 漢
大災 đại tai

đại tai

phồn thể

Từ điển phổ thông

1. tai họa
2. bệnh dịch

▸ Từng từ: 大 災
大灾 đại tai

đại tai

giản thể

Từ điển phổ thông

1. tai họa
2. bệnh dịch

▸ Từng từ: 大 灾
大炮 đại pháo

đại pháo

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

khẩu pháo

▸ Từng từ: 大 炮
大爷 đại gia

đại gia

giản thể

Từ điển phổ thông

bác ruột

▸ Từng từ: 大 爷
大爺 đại gia

đại gia

phồn thể

Từ điển phổ thông

bác ruột

▸ Từng từ: 大 爺
大猾 đại hoạt

Từ điển trích dẫn

1. Kẻ rất gian xảo độc ác.

▸ Từng từ: 大 猾
大王 đại vương

Từ điển trích dẫn

1. Thời cổ, tiếng tôn xưng thiên tử hoặc vua chư hầu.
2. Tục gọi thủ lĩnh quân giặc cướp là "đại vương" 大王. ◇ Thủy hử truyện 水滸傳: "Bỉ thử gian hữu tọa san, hoán tố Đào Hoa san, cận lai san thượng hữu lưỡng cá đại vương trát liễu trại sách, tụ tập trứ ngũ thất bách nhân, đả gia kiếp xá" 被此間有座山, 喚做桃花山, 近來山上有兩個大王扎了寨柵, 聚集著五七百人, 打家劫舍 (Đệ ngũ hồi) Ở đây có một quả núi, gọi là núi Đào Hoa, gần đây trên núi có hai đại vương đến cắm trại, tụ tập năm bảy trăm quân, đi phá nhà cướp của.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tiếng tôn xưng vị vua, hoặc vị đại thần được phong tước Vương.

▸ Từng từ: 大 王
大用 đại dụng

Từ điển trích dẫn

1. Chi phí dùng cho việc trọng yếu, ban tứ ở triều đình. ◇ Chu Lễ 周禮: "Chưởng thụ cửu phú cửu cống cửu công chi hóa hối, lương binh lương khí, dĩ đãi bang chi đại dụng" 掌受九賦九貢九功之貨賄, 良兵良器, 以待邦之大用 (Thiên quan 天官, Nội phủ 內府).
2. Rất hữu dụng. ◇ Diêm thiết luận 鹽鐵論: "Nông, thiên hạ chi đại nghiệp dã, thiết khí, dân chi đại dụng dã" 農, 天下之大業也, 鐵器, 民之大用也 (Thủy hạn 水旱).
3. Trọng dụng, giao phó nhiệm vụ quan trọng. ◇ Tam quốc chí 三國志: "Mã Tắc ngôn quá kì thật, bất khả đại dụng, quân kì sát chi" 馬謖言過其實, 不可大用, 君其察之 (Mã Tắc truyện 馬謖傳).
4. Đặc chỉ bái tướng, phong làm tể tướng.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Dùng vào việc lớn — Chỉ nhiệm vụ trọng yếu.

▸ Từng từ: 大 用
大略 đại lược

Từ điển trích dẫn

1. Tóm tắt sơ lược. ◇ Trang Tử 莊子: "Vị khả tri dã, ngã vi nhữ ngôn kì đại lược" 未可知也, 我為汝言其大略 (Đại tông sư 大宗師) Chưa biết được, vậy ta vì mi nói đại lược chuyện ấy. ☆ Tương tự: "đại khái" 大概, "đại yếu" 大要.
2. Mưu lược sâu xa. ◎ Như: "thông minh đa đại lược" 聰明多大略 thông minh và có nhiều mưu lược lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Bao gồm một cách sơ sài, tóm tắt.

▸ Từng từ: 大 略
大盜 đại đạo

Từ điển trích dẫn

1. Kẻ trộm cướp.
2. Chỉ bọn cường đạo.
3. Chỉ người đoạt ngôi soán vị. ◇ Hậu Hán Thư 後漢書: "Viêm chánh trung vi, đại đạo di quốc" 炎正中微, 大盜移國 (Quang Vũ đế kỉ tán 光武帝紀贊).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên ăn trộm lừng danh, chuyên trộm các vụ lớn.

▸ Từng từ: 大 盜
大盡 đại tận

đại tận

phồn thể

Từ điển phổ thông

tháng đủ (30 ngày)

▸ Từng từ: 大 盡
大眾 đại chúng

đại chúng

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại chúng, quần chúng, dân chúng

▸ Từng từ: 大 眾
大砲 đại pháo

đại pháo

phồn thể

Từ điển phổ thông

khẩu pháo

▸ Từng từ: 大 砲
大礮 đại bác

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Súng lớn, bắn đạn lớn và xa. Đáng lẽ đọc Đại pháo.

▸ Từng từ: 大 礮
大禹 đại vũ

đại vũ

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

ông Đại Vũ (người trong truyền thuyết có công trị thủy đời vua Thuấn, Trung Quốc)

▸ Từng từ: 大 禹
大科 đại khoa

Từ điển trích dẫn

1. Kì thi lớn, như thi Hội, thi Đình thời xưa.
2. Chỉ người đậu khoa thi Hội, thi Đình.
3. Dưới chế độ khoa cử đời nhà Đường, khoa thi đặc biệt tùy thiên tử đặt định để chọn nhân tài xuất chúng.
4. Thời nhà Đường, áo bào thêu hoa tròn, quan tam phẩm trở lên mới được mặc.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Kì thi lớn, như thi Hội, thi Đình thời xưa — Chỉ người đậu các kì thi Hội thi Đình thời xưa.

▸ Từng từ: 大 科
大稔 đại nẫm

Từ điển trích dẫn

1. Năm được mùa.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Được mùa.

▸ Từng từ: 大 稔
大篆 đại triện

Từ điển trích dẫn

1. Một lối viết của chữ Hán có từ thời "Chu Tuyên Vương" 周宣王. § Cũng gọi là "trứu văn" 籀文.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Một viết của chữ Trung Hoa, nét chữ ngoằng ngoèo, xung quanh vuông vức như con dấu, có từ đời nhà Chu.

▸ Từng từ: 大 篆
大类 đại loại

đại loại

giản thể

Từ điển phổ thông

đại loại, đại khái

Từ điển phổ thông

đại loại, chung chung

▸ Từng từ: 大 类
大約 đại ước

đại ước

phồn thể

Từ điển phổ thông

xấp xỉ, gần bằng, khoảng chừng

Từ điển trích dẫn

1. Tổng quát, đại thể.
2. Khoảng chừng, phỏng chừng. ◇ Nho lâm ngoại sử 儒林外史: "Ngã tự tòng xuất lai tọa quán, mỗi niên đại ước hữu tam thập lưỡng ngân tử" 我自從出來坐館, 每年大約有三十兩銀子 (Đệ tam thập lục hồi).
3. Rất có thể, chắc là. ◇ Ba Kim 巴金: "Chiếu giá dạng khán lai, tình hình hoàn bất thái nghiêm trọng, đại ước thủ thành đích binh sĩ phóng thương lai hách nhân bãi liễu" 照這樣看來, 情形還不太嚴重, 大約守城的兵士放槍來嚇人罷了 (Gia 家, Nhị thập) Coi bộ tình hình không có gì nghiêm trọng cho lắm, chắc là binh sĩ giữ thành bắn súng dọa người ta ấy thôi.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Phỏng chừng.

▸ Từng từ: 大 約
大綱 đại cương

đại cương

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại cương, các điểm chính, các mục chính

Từ điển trích dẫn

1. Dây lớn của cái lưới. ◇ Tào Thực 曹植: "Kí đại cương chi giải kết, đắc phấn sí nhi viễn du" 冀大綱之解結, 得奮翅而遠遊 (Bạch hạc phú 白鶴賦).
2. Nội dung hoặc tình hình tổng quát.
3. Tổng cương, yếu điểm. ◇ Tô Tuân 蘇洵: "Thái úy thủ kì đại cương nhi vô trách kì tiêm tất" 太尉取其大綱而無責其纖悉 (Thượng hàn xu mật thư 上韓樞密書).
4. Người cai quản chủ yếu sự vật.
5. Chỉ vợ chồng. ◇ Vương Thế Trinh 王世貞: "Tiền xa dĩ phúc tu minh giám, hưu đắc yếu vô ích khinh sanh tuyệt đại cương" 前車已覆須明鑒, 休得要無益輕生絕大綱 (Minh phụng kí 鳴鳳記, Đệ thập tứ xích).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Dây lớn của cái lưới, chỉ những phần chính yếu của vấn đề.

▸ Từng từ: 大 綱
大约 đại ước

đại ước

giản thể

Từ điển phổ thông

xấp xỉ, gần bằng, khoảng chừng

▸ Từng từ: 大 约
大纲 đại cương

đại cương

giản thể

Từ điển phổ thông

đại cương, các điểm chính, các mục chính

▸ Từng từ: 大 纲
大義 đại nghĩa

Từ điển trích dẫn

1. Đạo lí lớn, chính đạo. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Ngô thủy hưng đại nghĩa, vi quốc trừ tặc" 吾始興大義, 為國除賊 (Đệ lục hồi).
2. Yếu nghĩa trong kinh sách. ◇ Đỗ Dự 杜預: "Nhiên Lưu Tử Tuấn Sáng thông đại nghĩa, ... giai tiên nho chi mĩ giả dã" 然劉子駿創通大義, ... 皆先儒之美者也 (Xuân Thu Tả Thị truyện tự 春秋左氏傳序).
3. Nghĩa vợ chồng. ◇ Tần Gia 秦嘉: "Kí đắc kết đại nghĩa, hoan lạc khổ bất túc" 既得結大義, 歡樂苦不足 (Tặng phụ thi 贈婦詩, Chi nhị).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lẽ phải to lớn, chánh đáng.

▸ Từng từ: 大 義
大聖 đại thánh

Từ điển trích dẫn

1. Bậc tài đức hoàn toàn.
2. Tiếng tôn xưng đức Phật.
3. Tức "Tôn Ngộ Không" 孫悟空, còn gọi là "Tề Thiên Đại Thánh" 齊天大聖, nhân vật trong truyện "Tây du kí" 西遊記 của "Ngô Thừa Ân" 吳承恩.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Bậc tài giỏi vô cùng.

▸ Từng từ: 大 聖
大聲 đại thanh

Từ điển trích dẫn

1. Tiếng lớn, thanh âm hưởng lượng. ◎ Như: "đại thanh huyên hoa" 大聲喧嘩.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nói lớn tiếng.

▸ Từng từ: 大 聲
大肠 đại tràng

đại tràng

giản thể

Từ điển phổ thông

đại tràng, phần ruột lớn

đại trường

giản thể

Từ điển phổ thông

đại tràng, phần ruột lớn

▸ Từng từ: 大 肠
大胆 đại đảm

đại đảm

giản thể

Từ điển phổ thông

to gan, cả gan, liều lĩnh, táo bạo

▸ Từng từ: 大 胆
大能 đại năng

đại năng

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

toàn năng, có mọi khả năng, có quyền lực to lớn

▸ Từng từ: 大 能
大脑 đại não

đại não

giản thể

Từ điển phổ thông

phần đại não ở đầu

▸ Từng từ: 大 脑
大腦 đại não

đại não

phồn thể

Từ điển phổ thông

phần đại não ở đầu

▸ Từng từ: 大 腦
大腸 đại tràng

đại tràng

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại tràng, phần ruột lớn

đại trường

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại tràng, phần ruột lớn

Từ điển trích dẫn

1. Ruột già.
2. Tên của một món ăn làm với gạo nếp trộn thịt nhồi ruột heo ở Đài Loan: "nhu mễ tràng" 糯米腸.

▸ Từng từ: 大 腸
大腿 đại thối

đại thối

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

bắp đùi, bắp vế

▸ Từng từ: 大 腿
大膓 đại trường

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Ruột già.

▸ Từng từ: 大 膓
大膽 đại đảm

đại đảm

phồn thể

Từ điển phổ thông

to gan, cả gan, liều lĩnh, táo bạo

Từ điển trích dẫn

1. Gan dạ, không biết sợ, có dũng khí.
2. To gan lớn mật, không kiêng nể gì hết. ◇ Thủy hử truyện 水滸傳: "Nhĩ thị na cá sao công, trực nhẫm đại đảm!" 你是那個梢公, 直恁大膽 (Đệ tam thập thất hồi) Này lão lái đò, có to gan lớn mật làm càn thì bảo!
3. Cả gan, mạo muội (lời nói khiêm). ◇ Thủy hử truyện 水滸傳: "Vương bà chỉ trương Vũ Đại xuất khứ liễu, tiện tẩu quá hậu môn lai khiếu đạo: Nương tử, lão thân đại đảm ..." 王婆只張武大出去了, 便走過後門來叫道: 娘子, 老身大膽 (Đệ nhị thập tứ hồi) Vương bà chỉ ngóng chờ Võ Đại đi khỏi, liền chạy sang cửa sau gọi: Nương tử ơi! Già này mạo muội ...
4. ☆ Tương tự: "đẩu đảm" 斗膽, "dũng cảm" 勇敢.
5. ★ Tương phản: "đảm tiểu" 膽小, "khiếp nọa" 怯懦.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Trái mật lớn, chỉ lòng dũng cảm, không biết sợ.

▸ Từng từ: 大 膽
大臣 đại thần

đại thần

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

quan lớn trong triều

Từ điển trích dẫn

1. Vị quan lớn trong triều.
2. Tên chức quan. ◎ Như: "Tổng quản đại thần" 總管大臣, "chưởng vệ đại thần" 掌衛大臣.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Vị quan lớn trong triều.

▸ Từng từ: 大 臣
大致 đại trí

đại trí

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

trên dưới, xấp xỉ, áng chừng

▸ Từng từ: 大 致
大舉 đại cử

đại cử

phồn thể

Từ điển phổ thông

một hoạt động quân sự lớn

▸ Từng từ: 大 舉
大荒 đại hoang

Từ điển trích dẫn

1. Năm mất mùa nặng. ☆ Tương tự: "đại hung niên" 大凶年.
2. Xứ rất xa. ◇ Sơn hải kinh 山海經: "Tây bắc hải chi ngoại, đại hoang chi ngung" 西北海之外, 大荒之隅 (Đại hoang tây kinh 大荒西經) Phía tây bắc ngoài biển, có đất rất xa xôi.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Năm mất mùa lớn lao.

▸ Từng từ: 大 荒
大藏 đại tạng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Loại kinh Phật, chép lời giảng của Phật.

▸ Từng từ: 大 藏
大衣 đại y

đại y

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

áo khoác ngoài

▸ Từng từ: 大 衣
大要 đại yếu

đại yếu

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

ý chính, điểm chính, toát yếu

▸ Từng từ: 大 要
大覺 đại giác

Từ điển trích dẫn

1. Giác ngộ triệt để. ◇ Trang Tử 莊子: "Thả hữu đại giác, nhi hậu tri thử kì đại mộng dã" 且有大覺, 而後知此其大夢也 (Tề vật luận 齊物論) Vả lại có thức lớn, rồi mới biết đó là giấc chiêm bao lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sự hiểu biết thình lình về vấn đề lớn lao. Chỉ sự giác ngộ của Phật — Trong mộng tỉnh dậy.

▸ Từng từ: 大 覺
大言 đại ngôn

Từ điển trích dẫn

1. Nói khoa đại, huênh hoang. ◇ Sử Kí 史記: "Lưu Quý cố đa đại ngôn, thiểu thành sự" 劉季固多大言, 少成事 (Cao Tổ kỉ 高祖紀) Lưu Quý chỉ nói khoác, chẳng làm nên việc gì.
2. Mưu nghị to lớn. ◇ Lễ Kí 禮記: "Sự quân đại ngôn nhập, tắc vọng đại lợi" 事君大言入, 則望大利 (Biểu kí 表記) Thờ vua, mưu nghị lớn, thì mong có lợi lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nói quá sự thật.

▸ Từng từ: 大 言
大議 đại nghị

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chỉ chế độ chính trị, trong đó nhân dân lựa chọn người đại diện để họ tham gia việc nước.

▸ Từng từ: 大 議
大賢 đại hiền

Từ điển trích dẫn

1. Người có tài đức rất lớn.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Người có tài đức rất lớn.

▸ Từng từ: 大 賢
大赦 đại xá

Từ điển trích dẫn

1. Tha hết hay giảm hình phạt cho những người phạm tội. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Phi tức truyền chỉ, đại xá thiên hạ" 丕即傳旨, 大赦天下 (Đệ bát thập hồi) (Tào) Phi liền truyền chỉ đại xá thiên hạ.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tha hết cho những người phạm tội.

▸ Từng từ: 大 赦
大越 đại việt

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên nước Việt Nam triều nhà Lí.

▸ Từng từ: 大 越
大路 đại lộ

đại lộ

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đại lộ, đường lớn

▸ Từng từ: 大 路
大軍 đại quân

Từ điển trích dẫn

1. Quân đội hùng hậu.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Toán binh lính rất đông đảo hùng hậu.

▸ Từng từ: 大 軍
大道 đại đạo

Từ điển trích dẫn

1. Con đường lớn. ◎ Như: "khang trang đại đạo" 康莊大道 đường lớn rộng rãi.
2. Đạo lí căn bản. ◇ Tào Thực 曹植: "Quân tử thông đại đạo" 君子通大道 (Tặng Đinh Dực 贈丁翼) Bậc quân tử thông hiểu đạo lí căn bản.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Con đường lớn — Chỉ cách ăn ở chính yếu mà ai cũng phải theo.

▸ Từng từ: 大 道
大選 đại tuyển

đại tuyển

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

bầu cử nhân dân, bầu cử toàn quốc

▸ Từng từ: 大 選
大量 đại lượng

Từ điển trích dẫn

1. Khí độ rộng rãi.
2. Số lượng nhiều.
3. Tửu lượng cao. ◇ Hồng Lâu Mộng 紅樓夢: "Ngã môn gia nhân một hữu giá đại lượng đích, sở dĩ một nhân cảm sử tha" 我們家因沒有這大量的, 所以沒人敢使他 (Đệ tứ thập nhất hồi) Vì chúng tôi ở đây không có người nào tửu lượng cao, nên không ai dám dùng tới (chén rượu) đó.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lòng dạ rộng rãi. Như Đại độ.

▸ Từng từ: 大 量
大錘 đại chùy

đại chùy

phồn thể

Từ điển phổ thông

cái búa tạ

▸ Từng từ: 大 錘
大锤 đại chùy

đại chùy

giản thể

Từ điển phổ thông

cái búa tạ

▸ Từng từ: 大 锤
大門 đại môn

đại môn

phồn thể

Từ điển phổ thông

cửa chính, lối vào

▸ Từng từ: 大 門
大门 đại môn

đại môn

giản thể

Từ điển phổ thông

cửa chính, lối vào

▸ Từng từ: 大 门
大阪 đại phản

đại phản

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

thành phố Osaka của Nhật Bản

▸ Từng từ: 大 阪
大陆 đại lục

đại lục

giản thể

Từ điển phổ thông

phần đất liền của Trung Quốc

▸ Từng từ: 大 陆
大陸 đại lục

đại lục

phồn thể

Từ điển phổ thông

phần đất liền của Trung Quốc

Từ điển trích dẫn

1. Vùng đất cực lớn, đối với "hải ngạn" 海岸 bờ biển. Âu châu, Á châu và Phi châu gọi là "cựu đại lục" 舊大陸, "Mĩ châu" gọi là "tân đại lục" 新大陸.
2. Người Đài Loan gọi Trung Quốc là "đại lục" 大陸.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Vùng đất cực lớn. Đất liền.

▸ Từng từ: 大 陸
大隊 đại đội

Từ điển trích dẫn

1. Tên gọi một biên chế quân đội ngày xưa.
2. Một đơn vị tổ chức trong quân đội gồm mấy trung đội.
3. Tổ hợp, đội ngũ. ◎ Như: "đại đội nhân mã" 大隊人馬 đội ngũ người và ngựa.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Toán quân lớn — Một đơn vị trong tổ chức quân đội Việt Nam Cộng Hòa, có 37 người, gồm 3 tiểu đội.

▸ Từng từ: 大 隊
大隱 đại ẩn

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Người ở ẩn một cách cao quý.

▸ Từng từ: 大 隱
大難 đại nạn

Từ điển trích dẫn

1. Họa hoạn lớn. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Ngã hoạch tội ư thiên, trí sử Từ Châu chi dân, thụ thử đại nạn" 我獲罪於天, 致使徐州之民, 受此大難 (Đệ thập hồi) Ta mang tội với trời đất, đã để cho dân Từ Châu mắc phải nạn lớn này.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chuyện không may lớn lao gặp phải.

▸ Từng từ: 大 難
大雪 đại tuyết

Từ điển trích dẫn

1. Tuyết rơi nhiều. ◇ Đỗ Phủ 杜甫: "Sóc phong xuy Quế thủy, Đại tuyết dạ phân phân" 朔風吹桂水, 大雪夜紛紛 (Chu trung dạ tuyết hữu hoài 舟中夜雪有懷).
2. Tên một tiết trong hai mươi bốn tiết khí, vào khoảng ngày 7 hoặc 8 tháng 12 dương lịch, có tuyết rơi nhiều.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tuyết rơi nhiều — Tên thời tiết, vào khoảng ngày 7 hoặc 8 tháng 12 dương lịch, có tuyết rơi nhiều.

▸ Từng từ: 大 雪
大韓 đại hàn

Từ điển trích dẫn

1. Quốc gia thuộc Á Châu, thủ đô là "Hán Thành" 漢城 Seoul (Republic of Korea).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tức Đại Hàn dân quốc, nước Công Hòa Triều Tiên, tính từ vĩ tuyến 38 trở xuống phía nam. Phía Bắc là Triều Tiên Cộng Sản, gọi là Hàn Cộng.

▸ Từng từ: 大 韓
大類 đại loại

đại loại

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại loại, đại khái

Từ điển phổ thông

đại loại, chung chung

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Bao gồm chung. Như Đại khái.

▸ Từng từ: 大 類
大風 đại phong

Từ điển trích dẫn

1. Gió lớn, bão.
2. Bệnh phong hủi nặng.
3. Một loài chim mạnh tợn. ◇ Hoài Nam Tử 淮南子: "Chước đại phong ư Thanh Khâu chi trạch" 繳大風於青邱之澤 (Bổn kinh 本經) Bắn chim mạnh tợn ở đầm Thanh Khâu.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Gió lớn. Bão.

▸ Từng từ: 大 風
大體 đại thể

đại thể

phồn thể

Từ điển phổ thông

đại thể, nói chung, đại khái

Từ điển trích dẫn

1. Nghĩa lí trọng yếu, đạo lí quan hệ tới đại cục. ◇ Sử Kí 史記: "Bình Nguyên Quân, phiên phiên trọc thế chi giai công tử dã, nhiên vị đổ đại thể" 平原君, 翩翩濁世之佳公子也, 然未睹大體 (Bình Nguyên Quân Ngu Khanh liệt truyện 平原君虞卿列傳) .
2. Tổng quát, đại khái, đại lược.
3. Lòng dạ, tâm. ◇ Mạnh Tử 孟子: "Tòng kì đại thể vi đại nhân, tòng kì tiểu thể vi tiểu nhân" 從其大體為大人, 從其小體為小人 (Cáo tử thượng 告子上).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Bao gồm chung. Tổng quát. Như Đại khái.

▸ Từng từ: 大 體
大麥 đại mạch

đại mạch

phồn thể

Từ điển phổ thông

giống lúa đại mạch

Từ điển trích dẫn

1. Thứ lúa hạt lớn, dùng làm thức ăn, rượu, đường. § Còn có tên là "tam nguyệt hoàng" 三月黃.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Thứ lúa tẻ hạt rất lớn.

▸ Từng từ: 大 麥
大麦 đại mạch

đại mạch

giản thể

Từ điển phổ thông

giống lúa đại mạch

▸ Từng từ: 大 麦
大麻 đại ma

Từ điển trích dẫn

1. Cây đay, vỏ dùng để dệt vải thô, hạt dùng lấy dầu, làm thuốc.
2. Ngày nay thường chỉ cần sa. § Tiếng Anh: cannabis, marijuana.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cây đay.

▸ Từng từ: 大 麻
天大 thiên đại

Từ điển trích dẫn

1. Lớn bằng trời, cực lớn. ◎ Như: "thiên đại đích hỉ sự" 天大的喜事. ◇ Nho lâm ngoại sử 儒林外史: "Vạn tiên sanh, nhĩ đích giá kiện sự, bất phương thật thật đích đối ngã thuyết, tựu hữu thiên đại đích sự, ngã dã khả dĩ bang sấn nhĩ" 萬先生, 你的這件事, 不妨實實的對我說, 就有天大的事, 我也可以幫襯你 (Đệ ngũ thập hồi).

▸ Từng từ: 天 大
寬大 khoan đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rộng lớn — Tấm lòng rộng rãi.

▸ Từng từ: 寬 大
巨大 cự đại

cự đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

to lớn, khổng lồ

Từ điển trích dẫn

1. Rất lớn, trọng đại (hình dong, thể tích, số lượng, trình độ, v.v.). ◎ Như: "đoản đoản đích nhị niên gian, tưởng bất đáo giá lí tựu hữu như thử cự đại đích cải biến" 短短的二年間, 想不到這裡就有如此巨大的改變.
2. Vật cực kì to lớn.

▸ Từng từ: 巨 大
广大 quảng đại

quảng đại

giản thể

Từ điển phổ thông

rộng lớn, rộng rãi, bao la

▸ Từng từ: 广 大
廣大 quảng đại

quảng đại

phồn thể

Từ điển phổ thông

rộng lớn, rộng rãi, bao la

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rộng lớn. » Nào lòng quảng đại nào lòng từ bi « ( Phan Trần ).

▸ Từng từ: 廣 大
強大 cường đại

cường đại

phồn thể

Từ điển phổ thông

hùng cường, hùng mạnh

Từ điển trích dẫn

1. Mạnh mẽ to lớn. ◇ Ngũ đại sử bình thoại 五代史平話: "Hậu lai Chu thất suy vi, chư hầu cường đại" 後來周室衰微, 諸侯強大 (Lương sử 梁史, Quyển thượng).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

To lớn mạnh mẽ.

▸ Từng từ: 強 大
强大 cường đại

cường đại

giản thể

Từ điển phổ thông

hùng cường, hùng mạnh

▸ Từng từ: 强 大
很大 khấn đại

khấn đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

to lớn

▸ Từng từ: 很 大
扩大 khuếch đại

khuếch đại

giản thể

Từ điển phổ thông

khuếch đại, làm to ra, mở rộng

▸ Từng từ: 扩 大
擴大 khuếch đại

khuếch đại

phồn thể

Từ điển phổ thông

khuếch đại, làm to ra, mở rộng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Làm cho lớn hơn lên.

▸ Từng từ: 擴 大
放大 phóng đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Làm cho lớn lên, cho to hơn.

▸ Từng từ: 放 大
極大 cực đại

cực đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

lớn nhất, to nhất

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rất lớn. Lớn nhất, không còn ngì lớn hơn nữa.

▸ Từng từ: 極 大
正大 chánh đại

Từ điển trích dẫn

1. Ngay thẳng, công bằng, không thiên vị. § Cũng như "chánh trực" 正直. ◇ Tô Thức 蘇軾: "Công độc dĩ mại vãng chi khí, hành chánh đại chi ngôn" 公獨以邁往之氣, 行正大之言 (Trương Văn Định Công mộ chí minh 張文定公墓誌銘).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Ngay thẳng lớn rộng, chỉ tính quân tử.

▸ Từng từ: 正 大
矜大 căng đại

Từ điển trích dẫn

1. Kiêu căng tự tôn. ☆ Tương tự: "căng khoa" 矜誇. ◇ Tần Quan 秦觀: "Công thành sự tất, tự thị khuyết nhiên, vô căng đại chi sắc" 功成事畢, 自視缺然, 無矜大之色 (Tướng súy 將帥).

▸ Từng từ: 矜 大
老大 lão đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Già cả lớn tuổi. Hát nói của Nguyễn Công Trứ có câu: » Chứ như đã đến tuần lão đại. Cuộc đời trăm việc đã vâng nhường «.

▸ Từng từ: 老 大
自大 tự đại

tự đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

tự đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cho mình là lớn, coi thường người khác.

▸ Từng từ: 自 大
至大 chí đại

Từ điển trích dẫn

1. Rất to lớn, cực đại. ◇ Hán Thư 漢書: "Thiên hạ chí đại, vạn sự chí chúng" 天下至大, 萬事至眾 (Đỗ Chu truyện 杜周傳).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rất to lớn. Hát nói của NCT: » Khí hạo nhiên chí đại chí cương «.

▸ Từng từ: 至 大
遠大 viễn đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

To lớn cao xa.

▸ Từng từ: 遠 大
重大 trọng đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lớn lao nặng nề.

▸ Từng từ: 重 大
阿大 a đại

a đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

anh cả

▸ Từng từ: 阿 大
义大利 nghĩa đại lợi

Từ điển phổ thông

Italia

▸ Từng từ: 义 大 利
五大洋 ngũ đại dương

Từ điển trích dẫn

1. Năm vùng biển lớn trên địa cầu, gồm "Thái Bình dương" 太平洋, "Ấn Độ dương" 印度洋, "Đại Tây dương" 大西洋, "Nam Băng dương" 南冰洋 và "Bắc Băng dương" 北冰洋.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Năm vùng biển lớn của trái đất, gồm Thái bình dương, Ấn Độ dương, Đại tây dương, Nam băng dương và Bắc băng dương.

▸ Từng từ: 五 大 洋
五大洲 ngũ đại châu

Từ điển trích dẫn

1. Năm châu lớn trên thế giới, gồm "Á châu" 亞洲, "Âu châu" 歐洲, "Đại Dương châu" 大洋洲, "Mĩ châu" 美洲, "Phi châu" 非洲.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Năm miền đất lớn nổi trên biển, gồm các châu Á, Âu, Úc, Mĩ, Phi.

▸ Từng từ: 五 大 洲
伴大夜 bạn đại dạ

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Đêm trước ngày chôn người chết. Đêm đó tăng chúng cầu nguyện hoặc gia đình chỉ nhạc tế lễ người chết.

▸ Từng từ: 伴 大 夜
八大家 bát đại gia

Từ điển trích dẫn

1. Tám nhà văn học nổi tiếng nhất Trung Hoa gồm "Hàn Dũ" 韓愈, "Liễu Tông Nguyên" 柳宗元 (đời Đường), "Âu Dương Tu" 歐陽修, "Tô Tuân" 蘇洵, "Tô Thức" 蘇軾, "Tô Triệt" 蘇轍, "Vương An Thạch" 王安石 và "Tăng Củng" 曾鞏 (đời Tống).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tám nhà văn học nổi tiếng nhất Trung Hoa gồm Hàn Dũ 韓愈, Liễu Tông Nguyên 柳宗元 ( đời Đường ), Âu Dương Tu 歐陽修, Tô Tuân 蘇洵, Tô Thức 蘇軾, Tô Triệt 蘇轍, Vương An Thạch 王安石 và Tăng Củng 曾鞏 ( đời Tống ). Cũng gọi rõ là Đường Tống Bát đại gia.

▸ Từng từ: 八 大 家
加拿大 gia nã đại

Từ điển trích dẫn

1. Canada, quốc gia thuộc Mĩ Châu, thủ đô là "Ác Thái Hoa" 渥太華 (Ottawa).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên phiên âm của nước Canada ở Bắc Mĩ.

▸ Từng từ: 加 拿 大
吹大煙 xuy đại yên

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hút thuốc phiện.

▸ Từng từ: 吹 大 煙
大丈夫 đại trượng phu

Từ điển trích dẫn

1. Người đàn ông chí khí hiên ngang, bất khuất. ◇ Mạnh Tử 孟子: "Phú quý bất năng dâm, bần tiện bất năng di, uy vũ bất năng khuất, thử chi vị đại trượng phu" 富貴不能淫, 貧賤不能移, 威武不能屈, 此之謂大丈夫 (Đằng văn công hạ 滕文公下) Giàu sang không mê hoặc được, nghèo khó không dời đổi được, sức mạnh không khuất phục được, như thế gọi là bậc đại trượng phu.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Người đàn ông chí khí hiên ngang, lòng dạ thẳng thắn bất khuất.

▸ Từng từ: 大 丈 夫
大人物 đại nhân vật

Từ điển trích dẫn

1. Người có địa vị và danh vọng. ◇ Lão Xá 老舍: "Đại nhân vật hòa tiểu nhân vật hữu đồng dạng đích nan xứ, đồng dạng đích khốn khổ; đại nhân vật chi sở dĩ vi đại nhân vật, chỉ thị tại tha na điểm quyết đoán" 大人物和小人物有同樣的難處, 同樣的困苦; 大人物之所以為大人物, 只是在他那點決斷 (Nhị mã 二馬, Đệ tứ đoạn thập).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Người có tiếng tăm và thế lực.

▸ Từng từ: 大 人 物
大元帥 đại nguyên súy

Từ điển trích dẫn

1. Tổng tư lịnh, cai quản toàn thể quân đội.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Vị tướng cầm đầu quân đội toàn quốc.

▸ Từng từ: 大 元 帥
大前提 đại tiền đề

Từ điển trích dẫn

1. Nguyên tắc cơ bản hoặc điều kiện trọng yếu (trong vấn đề hoặc sự kiện).
2. (Luận lí học) Phép tam đoạn luận gồm có ba bộ phận: "đại tiền đề" 大前提, "tiểu tiền đề" 小前提 và "kết luận" 結論. "Đại tiền đề" là nguyên tắc cơ bản. "Tiểu tiền đề" là trường hợp đặc thù. Kết luận là ứng dụng "đại tiền đề" vào "tiểu tiền đề".

▸ Từng từ: 大 前 提
大前題 đại tiền đề

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Danh từ Luận lí học, chỉ mệnh đề thứ nhất trong phép Tam đoạn luận ( majeure ).

▸ Từng từ: 大 前 題
大動脈 đại động mạch

Từ điển trích dẫn

1. Ống máu lớn dẫn máu đỏ từ tim tới các bộ phận thân thể.
2. Tỉ dụ trục giao thông chủ yếu. ◎ Như: "giao thông đại động mạch" 交通大動脈.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Ống máu lớn dẫn máu đỏtừ tim tới các bộ phận thân thể.

▸ Từng từ: 大 動 脈
大多數 đại đa số

Từ điển trích dẫn

1. Phần lớn, số đông. § Số lượng hơn một nửa tổng số trở lên. ◎ Như: "giá thứ đích hoạt động, ban thượng đích đồng học đại đa số đô tham gia liễu" 這次的活動, 班上的同學大多數都參加了.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Phần lớn. Số đông.

▸ Từng từ: 大 多 數
大峽谷 đại hạp cốc

Từ điển trích dẫn

1. "Đại hạp cốc quốc gia công viên" 大峽谷國家公園: tức Grand Canyon National Park (Mĩ Quốc).

▸ Từng từ: 大 峽 谷
大本營 đại bản doanh

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nơi vị tướng ở trong lúc đánh giặc.

Từ điển trích dẫn

1. Bộ chỉ huy tối cao của quân đội thời chiến tranh.
2. Tỉ dụ cơ quan cầm đầu sách động của một sự vật nào đó. ◎ Như: "nhật tiền cảnh phương ư mỗ đại lâu địa hạ thất, tra hoạch cai phạm tội tập đoàn đích đại bổn doanh" 日前警方於某大樓地下室, 查獲該犯罪集團的大本營 hôm qua cảnh sát ở nhà hầm đại lâu đó, bắt được toàn bộ bọn đầu não của đám tội phạm.

▸ Từng từ: 大 本 營
大洪水 đại hồng thủy

Từ điển trích dẫn

1. Lụt lội rất lớn. Theo "Cựu Ước Thánh Kinh" 舊約聖經 (Cơ đốc giáo), Đức Chúa Trời, thất vọng vì thấy con người trở thành xấu xa, muốn tiêu diệt loài người, nên gây ra "đại hồng thủy" 大洪水. Sau "Nặc-Á" 諾亞 (Noé) được thần chỉ thị, làm thuyền cứu thoát nhân loại.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lụt lội rất lớn.

▸ Từng từ: 大 洪 水
大洪福 đại hồng phúc

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Điều may mắn rất lớn.

▸ Từng từ: 大 洪 福
大瞿越 đại cồ việt

đại cồ việt

phồn & giản thể

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên nước Việt Nam thời nhà Đinh.

▸ Từng từ: 大 瞿 越
大碶头 đại khế đầu

Từ điển phổ thông

tên một vùng đất ở tỉnh Chiết Giang của Trung Quốc

▸ Từng từ: 大 碶 头
大碶頭 đại khế đầu

Từ điển phổ thông

tên một vùng đất ở tỉnh Chiết Giang của Trung Quốc

▸ Từng từ: 大 碶 頭
大藏經 đại tạng kinh

Từ điển trích dẫn

1. Danh từ chỉ tất cả những kinh sách, luận giải về đạo Phật trong và ngoài Tam tạng. Ðại tạng đầy đủ và bao gồm nhất hiện nay của Phật giáo Bắc truyền là Ðại tạng Trung Quốc và Tây Tạng ("Cam-châu-nhĩ" 甘珠爾 hay "Ðan-châu-nhĩ" 丹珠爾). Ðầy đủ nhất của Phật giáo Nam truyền là Ðại tạng của Thượng tọa bộ của Tích Lan, được ghi lại bằng văn hệ Pā-li ("Ðại chính tân tu đại tạng kinh" 大正新修大藏經). Gọi tắt là "tạng kinh" 藏經.

▸ Từng từ: 大 藏 經
大行星 đại hành tinh

Từ điển trích dẫn

1. Trong Thái Dương hệ gồm có những đại hành tinh như sau: "Thủy tinh" 水星, "Kim tinh" 金星, "Địa cầu" 地球, "Hỏa tinh" 火球, "Mộc tinh" 木星, "Thổ tinh" 土星, "Hải Vương tinh" 海王星, "Thiên Vương tinh" 天王星.

▸ Từng từ: 大 行 星
大西洋 đại tây dương

đại tây dương

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

Đại Tây Dương

Từ điển trích dẫn

1. Tên vùng biển lớn ở giữa các châu Âu, Mĩ, Phi (tiếng Anh: Atlantic ocean).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên vùng biển lớn ở giữa các châu Âu, Mĩ, Phi ( océan atlantique, atlantic ocean ).

▸ Từng từ: 大 西 洋
大規模 đại quy mô

Từ điển trích dẫn

1. Phạm vi lớn, bề thế rộng lớn, cuộc diện lớn. ◎ Như: "đại quy mô đích quân sự diễn tập" 大規模的軍事演習.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Khuôn mẫu lớn — Khuôn mẫu to lớn.

▸ Từng từ: 大 規 模
大靜脈 đại tĩnh mạch

Từ điển trích dẫn

1. Ống lớn dẫn máu đen từ các bộ phận thân thể về tim.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Ống máu lớn đem máu đen từ bộ phận thân thể về tim và phổi để lọc sạch.

▸ Từng từ: 大 靜 脈
意大利 ý đại lợi

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một quốc gia ở phía Nam của Âu châu ( Itali ). Thường gọi tắt là nước Ý.

▸ Từng từ: 意 大 利
新大陸 tân đại lục

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lục địa mới được tìm ra tức châu Mĩ.

▸ Từng từ: 新 大 陸
百慕大 bách mộ đại

bách mộ đại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

vùng Bermuda

▸ Từng từ: 百 慕 大
窮醋大 cùng thố đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chỉ kẻ sĩ hàn vi, học trò nghèo.

▸ Từng từ: 窮 醋 大
義大利 nghĩa đại lợi

Từ điển phổ thông

Italia

▸ Từng từ: 義 大 利
舊大陸 cựu đại lục

Từ điển trích dẫn

1. Chỉ những đại lục có từ trước khi khám phá ra Mĩ châu, tức là các châu "Âu" 歐, "Á" 亞, "Phi" 非. § Cũng nói là "cựu thế giới" 舊世界.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Những vùng đất liền có từ trước, chỉ các châu Á, Phi, Úc, để phân biệt với châu Mĩ là Tân đại lục.

▸ Từng từ: 舊 大 陸
五角大廈 ngũ giác đại hạ

Từ điển trích dẫn

1. Tòa nhà tọa lạc tổng bộ quốc phòng Mĩ quốc, tức American Pentagon. Cũng gọi thay cho Bộ quốc phòng Mĩ quốc.

▸ Từng từ: 五 角 大 廈
亚特兰大 á đặc lan đại

Từ điển phổ thông

Atlanta

▸ Từng từ: 亚 特 兰 大
亞歷山大 á lịch sơn đại

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên vị vua anh hùng nước Macedoin, 356 — 323 trước TL, từng chinh phục vùng Trung Đông và Tây Ấn Độ ( alexandre le grand, alexander the great ).

▸ Từng từ: 亞 歷 山 大
亞特蘭大 á đặc lan đại

Từ điển phổ thông

Atlanta

▸ Từng từ: 亞 特 蘭 大
光明正大 quang minh chính đại

Từ điển trích dẫn

1. Nguyên nghĩa là rõ ràng không thiên tư. Sau chỉ trong lòng thẳng thắn, không mưu đồ mờ ám. ◇ Tây du kí 西遊記: "Ngã bổn thị cá quang minh chính đại chi tăng, phụng Đông Thổ Đại Đường chỉ ý, thượng Tây Thiên bái Phật cầu kinh giả" 我本是個光明正大之僧, 奉東土大唐旨意, 上西天拜佛求經者 (Đệ tam thập thất hồi) Ta vốn là nhà tu quang minh chính đại, vâng sắc chỉ vua Đại Đường bên Đông Thổ, sang Tây Vực lạy Phật cầu kinh.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rõ ràng sáng sủa, to lớn đàng hoàng, không có gì ẩn giấu.

▸ Từng từ: 光 明 正 大
光祿大夫 quang lộc đại phu

Từ điển trích dẫn

1. Tên chức quan. Có từ nhà Hán làm chưởng nghị luận, đến nhà Minh, nhà Thanh hàm chánh nhất phẩm, là bậc cao nhất trong các quan văn. Tương đương với chức cố vấn bây giờ.

▸ Từng từ: 光 祿 大 夫
勃然大怒 bột nhiên đại nộ

Từ điển trích dẫn

1. Bừng bừng giận dữ. ◇ Tam quốc diễn nghĩa 三國演義: "Vân Trường bột nhiên đại nộ viết: "Ngô hổ nữ an khẳng giá khuyển tử hồ! Bất khán nhữ đệ chi diện, lập trảm nhữ thủ! Tái hưu đa ngôn!" Toại hoán tả hữu trục xuất" 雲長勃然大怒曰: "吾虎女安肯嫁犬子乎! 不看汝弟之面, 立斬汝首! 再休多言!" 遂喚左右逐出 (Đệ thất thập tam hồi) Vân Trường nổi giận mắng rằng: "Con gái ta, ví như loài hổ, lại thèm gả cho con loài chó à! Nếu ta không nể mặt em ngươi, thì chém đầu ngươi rồi! Thôi chớ có nhiều lời!" Nói đoạn, sai tả hữu đuổi (Cẩn) ra.

▸ Từng từ: 勃 然 大 怒
大刀闊斧 đại đao khoát phủ

Từ điển trích dẫn

1. "Đại đao" 大刀 đao to, "khoát phủ" 闊斧 búa lớn, là hai loại binh khí thời xưa. Chỉ quân binh mạnh bạo, sát khí đằng đằng.
2. Xử sự hăng hái, mạnh mẽ.

▸ Từng từ: 大 刀 闊 斧
大南列傳 đại nam liệt truyện

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sách chép các tiểu sử danh nhân đời Nguyễn.

▸ Từng từ: 大 南 列 傳
大南實錄 đại nam thực lục

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử đời Nguyễn, chép công việc các chúa Nguyễn và các vua triều Nguyễn.

▸ Từng từ: 大 南 實 錄
大同小異 đại đồng tiểu dị

Từ điển trích dẫn

1. Đại cương giống nhau, chỉ khác nhau chút ít không đáng kể. ◇ Mã Nam Thôn 馬南村: "Độc giả tổng giác đắc hữu hứa đa văn chương, tự hồ đô đại đồng tiểu dị, thiên thiên nhất luật, một hữu thập ma tân đông tây" 讀者總覺得有許多文章, 似乎都大同小異, 千篇一律, 沒有什麼新東西 (Yên San dạ thoại 燕山夜話, Bát cổ dư nghiệt 八股餘孽).
2. ★ Tương phản: "thiên huyền địa cách" 天懸地隔, "thiên sai địa biệt" 天差地別, "thiên nhưỡng chi biệt" 天壤之別, "tuyệt bất tương đồng" 絕不相同, "húynh nhiên bất đồng" 迥然不同.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Giống nhau ở cái lớn mà cái nhỏ khác nhau, ý nói chỉ khác nhau về chi tiết.

▸ Từng từ: 大 同 小 異
大智若愚 đại trí nhược ngu

Từ điển trích dẫn

1. Bậc đại trí trông bề ngoài có vẻ rất tầm thường. § Cũng nói: "đại trí như ngu" 大智如愚. ◇ Tô Thức 蘇軾: "Đại dũng nhược khiếp, đại trí như ngu" 大勇若怯, 大智如愚 (Hạ âu dương thiếu sư trí sĩ khải).

▸ Từng từ: 大 智 若 愚
大聲疾呼 đại thanh tật hô

Từ điển trích dẫn

1. Kêu lớn cấp bách, khiến cho người khác chú ý. ◇ Ngũ đại sử bình thoại 五代史平話: "Đại thanh tật hô viết: Chiêu Nghĩa Thị Trung đại quân đáo hĩ" 大聲疾呼曰: 昭義侍中大軍到矣 (Đường sử 唐史, Quyển thượng).

▸ Từng từ: 大 聲 疾 呼
大越史記 đại việt sử kí

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam của Lê Văn Hưu, phụng mệnh Trần Thái Tông soạn trong năm 1272, gồm 30 quyển, chép việc từ đời Triệu Vũ Đế 207 trước TL tới đời Lí Chiêu Hoàng 1224. Xem tiểu truyện tác giả ở vần Hưu.

▸ Từng từ: 大 越 史 記
大越通史 đại việt thông sử

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam của Lê Quý Đôn, bài tựa viết năm 1789, chép việc vua quan và danh nhân từ đời Lê Thái Tổ khởi nghĩa 1418 tới đời Lê Cung Hoàng 1527. Xem tiểu truyện soạn giả ở vần Đôn.

▸ Từng từ: 大 越 通 史
大隱朝市 đại ẩn triều thị

Từ điển trích dẫn

1. Người ở ẩn chân chính, dù ở tại triều đình hay nơi chợ búa cũng không thay đổi chí hướng. ◇ Vương Khang Cừ 王康璩: "Tiểu ẩn ẩn lăng tẩu, đại ẩn ẩn triều thị" 小隱隱陵藪, 大隱隱朝市 (Phản chiêu ẩn 反招隱) Người ở ẩn bình thường ẩn nơi khâu gò hương dã, bậc đại ẩn ở ẩn ngay tại triều đình hoặc nơi chợ búa.

▸ Từng từ: 大 隱 朝 市
大飽口福 đại bão khẩu phúc

Từ điển trích dẫn

1. Được hưởng một bữa ngon lành no nê. ◎ Như: "kim thiên giá nhất trác hảo thái, chân nhượng ngã đại bão khẩu phúc" 今天這一桌好菜, 真讓我大飽口福.

▸ Từng từ: 大 飽 口 福
尾大不掉 vĩ đại bất điệu

Từ điển trích dẫn

1. Đuôi to thì không dễ vẫy. Ý nói thuộc hạ mạnh quá thì khó cầm đầu. Điển lấy từ ◇ Tả truyện 左傳: "Sở vị mạt đại tất chiết, vĩ đại bất điệu, quân sở tri dã" 所謂末大必折, 尾大不掉, 君所知也 (Chiêu công thập nhất niên 昭公十一年) Cái ngọn to tất dễ gãy, cái đuôi to khó vẫy, nhà vua hẳn đã biết. § Về sau, thành ngữ "vĩ đại bất điệu" 尾大不掉 ý nói sự đầu đuôi hoặc trên dưới không xứng hợp. Cũng nói là "mạt đại bất điệu" 末大不掉, "vĩ đại nan điệu" 尾大難掉.

▸ Từng từ: 尾 大 不 掉
布蓋大王 bố cái đại vương

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hiệu của Phùng Hưng, người tỉnh Sơn Tây, bắc phần Việt Nam, từng đánh quân nhà Đường.

▸ Từng từ: 布 蓋 大 王
平吳大告 bình ngô đại cáo

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Lời bố cáo với cả nước về việc vừa dẹp xong giặc Tàu, tên một bài văn hùng tráng của Nguyễn Trãi đời Lê. Xem tiểu truyện tác giả ở vần Trãi.

▸ Từng từ: 平 吳 大 告
拔天大膽 bạt thiên đại đảm

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Mật lớn ngất trời. Chỉ sự gan dạ vô cùng.

▸ Từng từ: 拔 天 大 膽
正大光明 chánh đại quang minh

Từ điển trích dẫn

1. Hành vi ngay thẳng rõ ràng, công chính vô tư. ◇ Minh sử 明史: "Bác cầu hải nội thạc đức trọng vọng chi hiền, dĩ bật thành chánh đại quang minh chi nghiệp, tắc nhân tâm định, thiên đạo thuận" 博求海內碩德重望之賢, 以弼成正大光明之業, 則人心定, 天道順 (Thiệu Kinh Bang truyện 邵經邦傳).

▸ Từng từ: 正 大 光 明
潑天大膽 bát thiên đại đảm

Từ điển trích dẫn

1. Mật lớn tung trời, hình dung đảm lượng to lớn. ☆ Tương tự: "đảm đại bao thiên" 膽大包天. ★ Tương phản: "đảm tiểu như thử" 膽小如鼠.

▸ Từng từ: 潑 天 大 膽
澳大利亚 úc đại lợi á

Từ điển phổ thông

nước Úc, Australia

▸ Từng từ: 澳 大 利 亚
澳大利亞 úc đại lợi á

Từ điển phổ thông

nước Úc, Australia

▸ Từng từ: 澳 大 利 亞
皇朝大典 hoàng triều đại điển

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên bộ sách của Trương Hán Siêu và Nguyễn Trung Ngạn, phụng mệnh vua Trần Dụ Tông soạn ra, chép các phép tắc luật lệ đời Trần. Xem tiểu sử tác giả ở các vần Ngạn và Siêu.

▸ Từng từ: 皇 朝 大 典
興道大王 hưng đạo đại vương

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tước vương của Trần Quốc Tuấn.

▸ Từng từ: 興 道 大 王
醫科大學 y khoa đại học

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Trường học dành cho người lớn, dạy về cách chữa bệnh.

▸ Từng từ: 醫 科 大 學
龍頭老大 long đầu lão đại

Từ điển phổ thông

ông chủ lớn

▸ Từng từ: 龍 頭 老 大
龙头老大 long đầu lão đại

Từ điển phổ thông

ông chủ lớn

▸ Từng từ: 龙 头 老 大
大南一統志 đại nam nhất thống chí

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sách địa lí đầy đủ nhất nước ta, do Quốc sử quán vâng mệnh vua Tự Đức soạn từ năm 1865 đến 1882.

▸ Từng từ: 大 南 一 統 志
大同風景賦 đại đồng phong cảnh phú

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bài phú Nôm của Nguyễn Hãng danh sĩ thời Lê Mạc, làm nhân lúc cáo quan về quê, bài tụng phong cảnh làng Đại Đồng, thuộc phủ Yên Bình tỉnh Tuyên Quang, Bắc phần, Xem tiểu truyện tác giả vần Hãng.

▸ Từng từ: 大 同 風 景 賦
大旱望雲霓 đại hạn vọng vân nghê

Từ điển trích dẫn

1. Khi nắng hạn, người ta ngóng cầu vồng (dấu hiệu báo trời mưa). Tỉ dụ khát khao mong chờ thoát khỏi cảnh ngộ khốn ách. ◇ Mạnh Tử 孟子: "Dân vọng chi, nhược đại hạn chi vọng vân nghê dã" 民望之, 若大旱之望雲霓也 (Lương Huệ Vương hạ 梁惠王下).

▸ Từng từ: 大 旱 望 雲 霓
蚍蜉撼大樹 tì phù hám đại thụ

Từ điển trích dẫn

1. Kiến càng rung cây lớn. Tỉ dụ không biết lượng sức mình. ◇ Hàn Dũ 韓愈: "Tì phù hám đại thụ, Khả tiếu bất tự lượng" 蚍蜉撼大樹, 可笑不自量 (Điều Trương Tịch 調張籍).

▸ Từng từ: 蚍 蜉 撼 大 樹
三千大千世界 tam thiên đại thiên thế giới

Từ điển trích dẫn

1. Hàng tỉ thế giới, tạo thành một cõi Phật. Là thế giới bao gồm tục giới và tầng thứ nhất của cung trời thuộc Sắc giới. Một ngàn nhân một ngàn nhân một ngàn là một tỉ thế giới, thường được viết tắt là "tam thiên thế giới" 三千世界. Đây là một cách mô tả tính chất rộng mở mênh mông, xuyên suốt của toàn thể vũ trụ theo vũ trụ quan của người Ấn thời xưa. § Xem "tam thiên thế giới" 三千世界.

▸ Từng từ: 三 千 大 千 世 界
亞歷山大大帝 á lịch san đại đại đế

Từ điển trích dẫn

1. Tiếng Pháp: Alexandre Le Grand (356-323, trước CN).

▸ Từng từ: 亞 歷 山 大 大 帝
大南國史演歌 đại nam quốc sử diễn ca

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam, do tác giả vô danh đời Lê soạn ra, sau Lê Ngô Cát và Phạm Đình Toái có sửa lại và chép thêm.

▸ Từng từ: 大 南 國 史 演 歌
大南會典事例 đại nam hội điển sự lệ

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sách chép các luật lệ đời Nguyễn.

▸ Từng từ: 大 南 會 典 事 例
大越史記全書 đại việt sử kí toàn thư

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam, do Ngô Sĩ Liên phụng mệnh vua Lê Thánh Tông, soạn xong năm 1479, gồm 15 quyển. Phần Ngoại kỉ có 5 quyển, chép từ họ Hồng Bàng tới hết Nội thuộc ( 938 ), phần Bản kỉ gồm 10 quyển, chép từ đời Ngô Quyền 938 tới khi Lê Thái Tổ lên ngôi 1428. Xem tiểu sử soạn giả ở vần Liên.

▸ Từng từ: 大 越 史 記 全 書
大越史記前編 đại việt sử kí tiền biên

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam, do Sử quán triều Tây sơn soạn thảo, chép việc từ đời Hồng bàng tới trước khi Lê Thái Tổ lên ngôi ( 1427 ).

▸ Từng từ: 大 越 史 記 前 編
大越史記續編 đại việt sử kí tục biên

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam của Phan Phù Tiên, phụng mệnh vua Lê Nhân Tông mà soạn ra, gồm 10 quyển, chép tiếp bộ Đại Việt sử kí của Lê Văn Hưu, từ đời Trần Thái Tông 1225 tới lúc quân Minh bị đánh bại 1427. Xem tiểu sử soạn giả ở vần Tiên.

▸ Từng từ: 大 越 史 記 續 編
大越通鑒總論 đại việt thông giám tổng luận

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bài văn của Lê Tung, phụng mệnh vua Lê Tương Dực, viết năm 1514, để bàn chung và tóm tắt những điều cốt yếu về bộ Đại Việt Thông giám thông khảo của Vũ Quỳnh. Xem tiểu truyện tác giả ở vần Tung.

▸ Từng từ: 大 越 通 鑒 總 論
大越通鑒通考 đại việt thông giám thông khảo

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam, do Vũ Quỳnh phụng mệnh vua Lê Tương Dực, soạn năm 1510 và 1511, gồm 26 quyển, chép từ đời Hồng Bàng tới khi vua Lê Thái Tổ lên ngôi ( 1428 ). Cũng gọi tắt là Việt giám Thông khảo. Xem tiểu sử soạn giả ở vần Quỳnh.

▸ Từng từ: 大 越 通 鑒 通 考
條陳天下大世 điều trần thiên hạ đại thế

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một tờ trình của ông Nguyễn Trường Tộ tâu lên vua Tự Đức, nói về cái thế đứng của nước ta.

▸ Từng từ: 條 陳 天 下 大 世
大南輿地志約編 đại nam dư địa chí ước biên

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sách về địa lí Việt Nam của Cao Xuân Dục, danh triều Nguyễn. Xem tiểu sử tác giả vần Dục.

▸ Từng từ: 大 南 輿 地 志 約 編
大越歷朝登科錄 đại việt lịch triều đăng khoa lục

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sách của Nguyễn Hoàn, danh sĩ nhà Hậu Lê, chép danh sách và tiểu truyện của những người đậu đại khoa từ 1075 đời Lí đến 1787 đời Lê, theo thứ tự các khoa thi. Xem tiểu truyện tác giả ở vần Hoàn.

▸ Từng từ: 大 越 歷 朝 登 科 錄
第一次世界大战 đệ nhất thứ thế giới đại chiến

Từ điển phổ thông

chiến tranh thế giới thứ nhất

▸ Từng từ: 第 一 次 世 界 大 战
第一次世界大戰 đệ nhất thứ thế giới đại chiến

Từ điển phổ thông

chiến tranh thế giới thứ nhất

▸ Từng từ: 第 一 次 世 界 大 戰
第二次世界大战 đệ nhị thứ thế giới đại chiến

Từ điển phổ thông

chiến tranh thế giới thứ hai

▸ Từng từ: 第 二 次 世 界 大 战
第二次世界大戰 đệ nhị thứ thế giới đại chiến

Từ điển phổ thông

chiến tranh thế giới thứ hai

▸ Từng từ: 第 二 次 世 界 大 戰
北大西洋公約組織 bắc đại tây dương công ước tổ chức

Từ điển phổ thông

Khối hiệp ước quân sự Bắc Đại Tây Dương NATO

▸ Từng từ: 北 大 西 洋 公 約 組 織
北大西洋公约组织 bắc đại tây dương công ước tổ chức

Từ điển phổ thông

Khối hiệp ước quân sự Bắc Đại Tây Dương NATO

▸ Từng từ: 北 大 西 洋 公 约 组 织
大南禪苑傳燈集錄 đại nam thiền uyển truyền đăng tập lục

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sách đời Trần, không rõ tác giả, chép sự việc các vị cao tăng nước ta. Sách cũng có nhan đề là Thiền uyển tập anh 禪苑集英.

▸ Từng từ: 大 南 禪 苑 傳 燈 集 錄
大越史記本紀實錄 đại việt sử kí bản kỉ thực lục

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam, chép nối tiếp bộ Đại Việt Sử Kí Bản kỉ tục biên, thuật việc từ đời Lê Thái Tổ 1428 tới đời Lê Cung Hoàng 1527, không rõ tác giả.

▸ Từng từ: 大 越 史 記 本 紀 實 錄
大越史記本紀續編 đại việt sử kí bản kỉ tục biên

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một bộ sử Việt Nam, do nhóm Phạm Công Trứ đời Lê Huyền Tông và nhóm Lê Hi, Nguyễn Quý Đức đời Lê Hi Tông trước sau cùng soạn và sữa chữa.

▸ Từng từ: 大 越 史 記 本 紀 續 編
大不列顛與北愛爾蘭聯 đại bất liệt điên dữ bắc ái nhĩ lan

Từ điển trích dẫn

1. "Đại Bất Liệt Điên dữ bắc Ái Nhĩ Lan liên hợp vương quốc" 大不列顛與北愛爾蘭聯合王國 (The United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland). Thường gọi là "Anh Quốc" 英國.

▸ Từng từ: 大 不 列 顛 與 北 愛 爾 蘭 聯