浪 - lang, lãng
光浪 quang lãng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Làn sóng ánh sáng. Sự rung động của ánh sáng trong không khí.

▸ Từng từ: 光 浪
大浪 đại lãng

đại lãng

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

sóng cả, sóng lớn

▸ Từng từ: 大 浪
孟浪 mãng lãng

mãng lãng

phồn & giản thể

Từ điển trích dẫn

1. Hoang đản, viển vông. ◇ Tư Mã Quang 司馬光: "Nhược dĩ thần sở ngôn giai mãng lãng vu khoát, bất khả thi hành, tắc thần chi trí thức ngu ám, vô dĩ miễn cường biến canh, bất khả cửu ô gián tránh chi liệt" 若以臣所言皆孟浪迂闊, 不可施行, 則臣之智識愚闇, 無以勉強變更, 不可久汙諫諍之列 (Khất bãi thứ Thiểm Tây nghĩa dũng đệ ngũ thượng điện trát tử 乞罷刺陝西義勇第五上殿札子).
2. Sự việc hư vô phiếu diễu.
3. Thô suất, khinh suất. ◇ Lão tàn du kí 老殘游記: "Ngã hoàn phạ Hồ Cử Nhân mãng lãng, tái tam đinh chúc tha, khiếu tha bả giá chiết bán đích đạo lí cáo tố nhĩ môn quản sự đích" 我還怕胡舉人孟浪, 再三叮囑他, 叫他把這折半的道理告訴你們管事的 (Đệ thập lục hồi 第十六回).
4. Bộp chộp, bừa bãi, lỗ mãng. ◇ Liêu trai chí dị 聊齋志異: "Yển ngọa không trai, thậm hối mãng lãng" 偃臥空齋, 甚悔孟浪 (Cát Cân 葛巾) Nằm bẹp trong phòng trống, rất hối hận là mình đã xử sự lỗ mãng.
5. Lang bạt, lãng du. ◇ Nãi Hiền 迺賢: "Ngã sanh hồ vi tự dịch dịch, Mãng lãng giang hồ cánh hà ích?" 我生胡為自役役, 孟浪江湖竟何益? (Sào hồ thuật hoài kí tứ minh trương tử ích 巢湖述懷寄四明張子益).
6. Phóng lãng, phóng đãng. ◇ Sơ khắc phách án kinh kì 初刻拍案驚奇: "Bất cảm man đại nhân, giá sự hữu cá ủy khúc, phi mãng lãng nam nữ tuyên dâm dã" 不敢瞞大人, 這事有個委曲, 非孟浪男女宣淫也 (Quyển nhị cửu).

mạnh lãng

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

dữ dội, mạnh mẽ

▸ Từng từ: 孟 浪
放浪 phóng lãng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Như Phóng đãng 放蕩.

▸ Từng từ: 放 浪
汪浪 uông lãng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nước mênh mông có sóng lớn.

▸ Từng từ: 汪 浪
波浪 ba lãng

Từ điển trích dẫn

1. Sóng. ◇ Lí Thân 李紳: "Không khoát viễn khán ba lãng tức, Sở san an ổn quá vân sầm" 空闊遠看波浪息, 楚山安穩過雲岑 (Tố Tây Giang 溯西江).
2. Tỉ dụ dòng tâm tư, suy tưởng lên xuống (như thủy triều). ◇ Đàn kinh 壇經: "Phiền não vô, ba lãng diệt" 煩惱無, 波浪滅 (Nghi vấn phẩm 疑問品).
3. Chỉ nét mặt.
4. Ân cần. Chỉ tình ái nam nữ. ◇ Ung Hi Nhạc Phủ 雍熙樂府: "Vấn Hồng Nương, nhất nhất thuyết đáo tha tâm thượng, tố liễu chủ trương, thông ta ba lãng, giáo nhĩ khứ thành song" 問紅娘, 一一說到他心上, 做了主張, 通些波浪, 教你去成雙 (Tiểu đào hồng 小桃紅, Tây sương bách vịnh chi lục thất 西廂百詠之六七).
5. Sóng gió. § Tỉ dụ sự tình đang diễn tiến gặp phải trắc trở hoặc khó khăn. ◇ Vũ Hán Thần 武漢臣: "Giá tràng họa sự tòng thiên giáng, nãi nãi nhĩ tiện hưu xướng khiếu tàm khả tiện hảo thương lượng, tẩu tương lai bình bạch địa sanh ba lãng" 這場禍事從天降, 妳妳你便休唱叫喒可便好商量, 走將來平白地生波浪 (Ngọc hồ xuân 玉壺春, Đệ nhị chiệp 第二摺).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sóng nước.

▸ Từng từ: 波 浪
浪子 lãng tử

lãng tử

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

lãng tử, người hay đi lang thang các nơi

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Kẻ sống buông thả, không có gì bó buộc.

▸ Từng từ: 浪 子
浪泊 lãng bạc

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một cái hồ rất lớn ở ngoại ô phía tây Hà Nội, tức Hồ Tây, tức Hồ Trúc Bạch. Hai bà Trưng từng giao chiến nhiều trận với Mã Viện tại đây.

▸ Từng từ: 浪 泊
浪漫 lãng mạn

lãng mạn

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

lãng mạn, viển vông, phi thực tế

Từ điển trích dẫn

1. Buông thả, mặc tình, tùy thích. ◇ Tô Thức 蘇軾: "Niên lai chuyển giác thử sanh phù, Hựu tác tam Ngô lãng mạn du" 年來轉覺此生浮, 又作三吳浪漫遊 (Dữ Mạnh Chấn đồng du Thường Châu tăng xá 與孟震同游常州僧舍).
2. Tràn đầy. § Cũng như "lạn mạn" 爛漫. ◇張鎡: "San sắc lăng tằng xuất, Hà hoa lãng mạn khai" 山色稜層出, 荷花浪漫開 (Quá hồ chí Quách Thị am 過湖至郭氏庵).
3. Thơ mộng, mơ màng, say đắm... (tiếng Anh: romantic).
4. Chỉ phong lưu, không nệ tiểu tiết (thường nói về quan hệ nam nữ). ◇ Tào Ngu 曹禺: "Nhĩ chân thị cá kiệt tác! Hựu hương diễm, hựu mĩ lệ, hựu lãng mạn, hựu nhục cảm" 你真是個杰作! 又香艷, 又美麗, 又浪漫, 又肉感 (Nhật xuất 日出, Đệ nhị mạc).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Nước đầy mà tràn ra — Buông thả, không có gì bó buộc — Chỉ cái chủ trương nghệ thuật không gò bó theo quy luật gì.

▸ Từng từ: 浪 漫
浪費 lãng phí

lãng phí

phồn thể

Từ điển phổ thông

lãng phí, phí phạm, hoang phí

Từ điển trích dẫn

1. Hao phí, xa xỉ, không tiết kiệm (tiền của, thời gian, nhân lực...). ◇ Ba Kim 巴金: "Bằng hữu môn tại na lí phấn đấu, ngã khước tại giá lí lãng phí ngã đích quang âm" 朋友們在那裏奮鬥, 我卻在這裏浪費我的光陰 (Vong mệnh 亡命).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Hao tốn vô ích.

▸ Từng từ: 浪 費
浪费 lãng phí

lãng phí

giản thể

Từ điển phổ thông

lãng phí, phí phạm, hoang phí

▸ Từng từ: 浪 费
浪遊 lãng du

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rong chơi không gò bó. Hát nói của Dương Khuê có câu: » Ngã lãng du thời, quân thượng thiếu « ( Lúc mà ta còn rong chơi không gì bó buộc thì nàng hãy còn nhỏ tuổi ).

▸ Từng từ: 浪 遊
浮浪 phù lãng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Trôi dạt lông bông.

▸ Từng từ: 浮 浪
漂浪 phiêu lãng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Trôi nổi mặc cho sóng nước đưa đi.

▸ Từng từ: 漂 浪
破浪 phá lãng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Rẽ sóng, ý nói thuyền đi rất mau.

▸ Từng từ: 破 浪
乘風破浪 thừa phong phá lãng

Từ điển trích dẫn

1. Thuận gió rẽ sóng tiến tới. ◇ Tống Thư 宋書: "Khác thiểu thì, Bỉnh vấn kì chí. Khác đáp viết: Nguyện thừa trường phong phá vạn lí lãng" 愨少時, 炳問其志. 愨答曰: 願乘長風破萬里浪 (Tông Khác truyện 宗愨傳).
2. Tỉ dụ có chí hướng cao xa, khí phách hùng mạnh, hăng hái tiến tới.

▸ Từng từ: 乘 風 破 浪