Từ điển Hán Nôm Việt - Tự học tiếng Trung

ⓘ Xem hướng dẫn sử dụng.

排 - bài

並排 tịnh bài

並排

tịnh bài

phồn thể

Từ điển phổ thông

kề sát, sóng đôi cùng nhau

▸ Từng từ: 並排

安排 an bài

安排

an bài

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

an bài, yên định, sắp đặt sẵn, kế hoạch sẵn

Từ điển trích dẫn

1. Thuận ứng theo biến hóa tự nhiên. ◇ Trang Tử 莊子: "An bài nhi khử hóa, nãi nhập ư liêu thiên nhất" 安排而去化, 乃入於寥天一 (Đại tông sư 大宗師) Thuận theo biến hóa tự nhiên mà quên hẳn sinh hóa, mới nhập làm một vào cõi trời tịch liêu.
2. Để mặc, không can dự. ◇ Lục Du 陸游: "Tiên sư hữu di huấn, Vạn sự kị an bài" 先師有遺訓, 萬事忌安排 (Ngột tọa cửu tản bộ dã xá 兀坐久散步野舍) Tiên sư có di huấn, Muôn sự đừng can dự.
3. Sắp đặt, bố trí. ◇ Lí Trung 李中: "Nhàn ước vũ nhân đồng thưởng xứ, An bài kì cục tựu thanh lương" 閑約羽人同賞處, 安排棋局就清涼 (Trúc 竹) Nhàn nhã hẹn với người bạn cùng thưởng thức, Sắp đặt cuộc cờ lòng thanh sảng.
4. Liệu tính, chuẩn bị. ◇ Cung Tự Trân 龔自珍: "An bài tả tập tam thiên quyển, Liệu lí khán san ngũ thập niên" 安排寫集三千卷, 料理看山五十年 (Kỉ hợi tạp thi 己亥雜詩) Chuẩn bị biên tập ba ngàn quyển, Liệu lường nhìn núi năm mươi năm.
5. Làm tiệc, nấu ăn. ◇ Dương Cảnh Hiền 楊景賢: "Phu nhân, dạ lai ngã mãi đắc nhất vĩ kim sắc lí ngư, dục yếu an bài tha, kì ngư hốt nhiên trát nhãn" 夫人, 夜來我買得一尾金色鯉魚, 欲要安排他, 其魚忽然眨眼 (Tây du kí 西游記, Đệ nhất bổn đệ nhất chiệp) Phu nhân, hồi tối tôi mua được một con cá chép vàng, vừa định làm thịt nó, con cá này bỗng nhiên nháy mắt.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sắp đặt yên chỗ rồi.

▸ Từng từ: 安排

并排 tịnh bài

并排

tịnh bài

giản thể

Từ điển phổ thông

kề sát, sóng đôi cùng nhau

▸ Từng từ: 并排

彭排 bành bài

彭排

bành bài

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cái lá chắn, để chống đỡ gươm dáo.

▸ Từng từ: 彭排

排偶 bài ngẫu

排偶

bài ngẫu

Từ điển trích dẫn

1. Bài văn theo thể đối ngẫu. ◎ Như: "Lục Triều biền văn đại lượng sử dụng bài ngẫu cú pháp" 六朝駢文大量使用排偶句法.

▸ Từng từ: 排偶

排出 bài xuất

排出

bài xuất

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

đuổi ra, đuổi đi, thải hồi

▸ Từng từ: 排出

排列 bài liệt

排列

bài liệt

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

xếp đặt, sắp xếp, bày ra thành hàng

Từ điển trích dẫn

1. Bày ra thành hàng đội. ◇ Cảnh thế thông ngôn 警世通言: "Phu nhân tọa ư trung đường, đăng chúc huy hoàng, tương nha hoàn nhị thập dư nhân các thịnh sức trang ban, bài liệt lưỡng biên" 夫人坐於中堂, 燈燭輝煌, 將丫鬟二十餘人各盛飾裝扮, 排列兩邊 (Đường giải nguyên nhất tiếu nhân duyên 唐解元一笑姻緣).
2. Xếp đặt theo thứ tự.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Bày xếp thành hàng.

▸ Từng từ: 排列

排場 bài trường

排場

bài trường

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cục diện, tình hình — Chỉ thân phận, hoàn cảnh ( đã được xếp đặt trước ).

▸ Từng từ: 排場

排外 bài ngoại

排外

bài ngoại

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

bài ngoại, ghét người nước ngoài

Từ điển trích dẫn

1. Bài xích, gạt bỏ người, sự, vật đến từ bên ngoài. ★ Tương phản: "sùng ngoại" 崇外. ◎ Như: "Thanh mạt Trung Quốc hoài hữu cường liệt đích bài ngoại tư tưởng" 清末中國懷有強烈的排外思想.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chê bai người nước ngoài, chỉ cho người nước mình là hay là đẹp.

▸ Từng từ: 排外

排字 bài tự

排字

bài tự

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sắp chữ, sắp các chữ vào khuôn để in.

▸ Từng từ: 排字

排布 bài bố

排布

bài bố

Từ điển trích dẫn

1. An bài bố trí. ◇ Thái Bình Quảng Kí 太平廣記: "Dư tố am kì san xuyên địa lí, hình thế cô hư, toại dẫn quân dạ xuất (...) hiệu lệnh tam quân, thiết tam phục dĩ đãi chi. Trì minh, bài bố dĩ tất" 余素諳其山川地里, 形勢孤虛, 遂引軍夜出(...)號令三軍, 設三伏以待之. 遲明, 排布已畢 (Linh ứng truyện 靈應傳).

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sắp xếp, lo việc.

▸ Từng từ: 排布

排悶 bài muộn

排悶

bài muộn

Từ điển trích dẫn

1. Làm tiêu tan phiền muộn. ◇ Đỗ Phủ 杜甫: "Cố lâm quy vị đắc, Bài muộn cưỡng tài thi" 故林歸未得, 排悶強裁詩 (Giang đình 江亭) Rừng xưa chưa về được, Để làm cho hết buồn phiền, gượng làm thơ.

▸ Từng từ: 排悶

排抗 bài kháng

排抗

bài kháng

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chống đối.

▸ Từng từ: 排抗

排斥 bài xích

排斥

bài xích

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

1. bài xích, loại bỏ, loại trừ
2. đẩy nhau
3. loại trừ nhau

Từ điển trích dẫn

1. Bài trừ bác xích, chê trách và đòi bỏ đi.
2. ☆ Tương tự: "bính trừ" 摒除, "bài tễ" 排擠, "bài trừ" 排除. ★ Tương phản: "hấp dẫn" 吸引, "hấp thu" 吸收, "liên hợp" 聯合.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chê bai, đòi bỏ đi, trừ khử đi.

▸ Từng từ: 排斥

排水 bài thủy

排水

bài thủy

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

tháo nước, rút nước, thoát nước

▸ Từng từ: 排水

排沫 bài mạt

排沫

bài mạt

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Cái hàm thiết ngựa.

▸ Từng từ: 排沫

排泄 bài tiết

排泄

bài tiết

Từ điển trích dẫn

1. Làm cho nước mưa hoặc nước dơ bẩn lưu thông. ◎ Như: "giá thủy câu bài tiết bất lương, nhất đán hạ vũ tựu hội tích thủy" 這水溝排泄不良, 一旦下雨就會積水.
2. Cơ thể sinh vật thải ra bên ngoài các chất cặn bã.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tống ra, cho chảy ra. Chỉ việc tống các chất cặn bã ra khỏi cơ thể ( excretion ).

▸ Từng từ: 排泄

排球 bài cầu

排球

bài cầu

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

môn bóng chuyền

Từ điển trích dẫn

1. Môn thể thao bóng chuyền (tiếng Anh: volleyball).
2. Quả bóng chuyền.

▸ Từng từ: 排球

排置 bài trí

排置

bài trí

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sắp đặt bày biện.

▸ Từng từ: 排置

排行 bài hàng

排行

bài hàng

phồn & giản thể

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Xếp hạng, xếp thứ. Nói về thứ tự trên dưới của anh chị em trong nhà.

排行

bài hành

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

xếp hàng theo tuổi (giữa anh chị em)

▸ Từng từ: 排行

排衙 bài nha

排衙

bài nha

Từ điển trích dẫn

1. Ngày xưa, trước khi thăng đường, quan viên cho bày biện nghi trượng để đợi liêu thuộc ra mắt. ◇ Bạch Cư Dị 白居易: "Bất tri vũ tuyết Giang Lăng phủ, Kim nhật bài nha đắc miễn vô" 不知雨雪江陵府, 今日排衙得免無 (Vũ tuyết phỏng triều nhân Hoài Vi Chi 雨雪放朝因懷微之).

▸ Từng từ: 排衙

排解 bài giải

排解

bài giải

Từ điển trích dẫn

1. Điều đình giải quyết. ◎ Như: "bài giải phân tranh" 排解紛爭.
2. Tiêu trừ hoặc khuây khỏa phiền muộn hoặc điều khó chịu trong lòng. ◎ Như: "bài giải tịch mịch" 排解寂寞. ◇ Hồng Lâu Mộng 紅樓夢: "Nhân gia hữu vi nan đích sự, nã trứ nhĩ môn đương chánh kinh nhân, cáo tố nhĩ môn dữ ngã bài giải bài giải, nhĩ môn đảo thế hoán trứ thủ tiếu nhi" 人家有為難的事, 拿著你們當正經人, 告訴你們與我排解排解, 你們倒替換著取笑兒 (Đệ tứ thập lục hồi) Người ta có việc khó xử, tưởng chúng mày là người đứng đắn, tìm cách giúp đỡ khuyên giải, thế mà chúng mày lại thay nhau đem tao ra làm trò cười.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sắp xếp, gỡ rối công việc.

▸ Từng từ: 排解

排設 bài thiết

排設

bài thiết

Từ điển trích dẫn

1. Xếp đặt, bố trí. ☆ Tương tự: "trần thiết" 陳設. ◇ Bình san lãnh yến 平山冷燕: "Đáo đắc Ngọc Xích Lâu hạ, chỉ kiến hương án dĩ bài thiết đoan chánh, thánh chỉ dĩ cung tại thượng diện" 到得玉尺樓下, 只見香案已排設端正, 聖旨已供在上面 (Đệ nhị hồi).

▸ Từng từ: 排設

排謔 bài hước

排謔

bài hước

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Dùng lời nói buồn cười để chê bai nhạo báng.

▸ Từng từ: 排謔

排長 bài trưởng

排長

bài trưởng

Từ điển trích dẫn

1. Cấp bực trong quân đội Trung Hoa, đứng đầu một "bài" (một đơn vị nhỏ), ở cấp trên "ban trưởng" 班長 và cấp dưới "liên trưởng" 連長.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Tên một cấp bực chỉ huy trong quân đội Trung Hoa, đứng đầu một Bài ( một đơn vị nhỏ ).

▸ Từng từ: 排長

排队 bài đội

排队

bài đội

giản thể

Từ điển phổ thông

xếp hàng, sắp hàng

▸ Từng từ: 排队

排除 bài trừ

排除

bài trừ

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông

loại trừ, gạt bỏ, loại bỏ

Từ điển trích dẫn

1. Tiêu trừ, trừ khử. ◎ Như: "bài trừ vạn nan" 排除萬難 khắc phục mọi khó khăn.
2. Bài tiết.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Làm cho mất đi.

▸ Từng từ: 排除

排陷 bài hãm

排陷

bài hãm

Từ điển trích dẫn

1. Hãm hại, sắp đặt để hại người khác.

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Sắp đặt để hại người khác.

▸ Từng từ: 排陷

排隊 bài đội

排隊

bài đội

phồn thể

Từ điển phổ thông

xếp hàng, sắp hàng

Từ điển trích dẫn

1. Theo thứ tự xếp thành hàng ngũ, nối đuôi xếp hàng. ◇ Thi Công Án 施公案: "Đậu Nhĩ Đôn hựu mệnh chúng lâu binh bài đội nghênh tiếp. Chúng lâu binh đáp ứng nhất thanh, tức khắc bài khởi đội ngũ" 竇耳墩又命眾嘍兵排隊迎接. 眾嘍兵答應一聲, 即刻排起隊伍 (Đệ tam nhị bát hồi).
2. Sắp đặt sự việc theo những tiêu chuẩn nhất định. ◎ Như: "bả vấn đề bài bài đội, y thứ giải quyết" 把問題排排隊, 依次解決.

▸ Từng từ: 排隊

排駁 bài bác

排駁

bài bác

Từ điển Nguyễn Quốc Hùng

Chê bai và bỏ đi, có ý phản đối.

▸ Từng từ: 排駁

排骨 bài cốt

排骨

bài cốt

phồn & giản thể

Từ điển phổ thông